Home » Archief » De Naakte Waarheid


[20.12.2007]

De Naakte Waarheid

Lydia Vermeer

inrosso04 (38k image)
Patrizia Laquidara (foto: Luigi de Frenza)

In sommige tekenklasjes vinden ze me anders dan de andere modellen, omdat ik geestelijke bagage heb, zeggen ze. Dat vind ik overdreven. Wat weet ik nu nog van het Grieks? In één opzicht weet ik meer dan andere mensen: ik weet dat ik weinig of niets weet en anderen weten dat niet. Die stelling van Socrates zal ik wel blijven onthouden. Verder zie ik niet in waarom ik als naaktmodel anders zou poseren dan met een andere schoolopleiding.

Met de motieven van schilders en tekenaars bemoei ik me niet. Wat iemand echt beweegt, gaat me niet aan en bovendien zou je er meestal toch niet achter komen. Maar het is wel leuk, als ik een aloude symboolfunctie krijg en de Naakte Waarheid mag voorstellen. Als het goed is, kan ik dan nog een Grieks woordje kwijt: de waarheid, alètheia, is in oorsprong niet wat juist is, maar wat ‘niet-verborgen’ is, zichtbaar is, aan het licht komt.

Als de waarheid de onverborgenheid is en naaktheid hetzelfde is als onbedektheid, komen waarheid en naaktheid wel erg dicht bij elkaar in de buurt, zodat wie van het ene houdt ook van het andere moet houden. De naakte waarheid is dan hetzelfde als de ware naaktheid.

Het kan bijna niet anders, of er zit in die redenering een bedekte of onbedekte, een wel of niet verborgen waarheid. Van wie heb ik die wijsheid ook al weer? Ik vind het goed bedacht, een mooie en goede vondst.

Nu mag ik gaan zitten. Margriet was nog niet helemaal klaar. Ze is erg consciëntieus en geeft eerst aandacht aan de vlakverdeling. Ze is heel vriendelijk, maar in de pauze blijft het bij een paar weinigzeggende opmerkingen. Sommigen zouden wel wat meer van me willen weten, maar zijn terughoudend. Dan vragen ze welke vakken ik op de Rietveldacademie heb gedaan en of ik dit werk allang doe.

Je hoort ze denken dat het een bijzondere combinatie van eigenschappen is, een goed lichaam en de nodige vrijheid van geest om daarmee voor de dag te komen. En eigenlijk willen ze ook weten of ik geen vriend heb die er bezwaar tegen heeft dat ik met poseren mijn geld verdien. Als ze in die richting iets vragen, stel ik meestal een tegenvraag: Waarom zou hij er tegen zijn? Dan staan ze met de mond vol tanden, vooral omdat ze zo graag de rol willen spelen dat ze ook een beetje kunstenaar zijn en dus boven de gewone burgernormen staan.

Ze vinden me spontaan, fris, zuiver, natuurlijk. Dat is aardig bedoeld en ik hoop dat er ook iets waars in zit. Maar wat is natuurlijk? Is het natuurlijk dat ik hier bloot zit niets te doen en dat die anderen aangekleed zitten te werken?

Soms moet ik voor een fotograaf een uitdagende pose aannemen, staand, benen gespreid, handen achter het hoofd. Dan is het natuurlijk dat ik een prettige prikkeling ondervind, aangenomen dat ik een goed gevoel bij iemand heb.

Fragment uit Terug naar Ariadne: bespiegelingen van een naaktmodel, uitgeverij Panta Menei, 1998.

Algemeen, 20.12.2007 @ 12:37

[Home]
 

16 Reacties

op 20 12 2007 at 08:32 schreef filantroop:

Over de perceptie van het naaktmodel heb ik mezelf altijd vragen gesteld. Hoe ervaart ze het zo expliciet geobserveerd te worden? Misschien is de vraag waarom de ene mens er ooit toe kwam de andere mens naakt uit te beelden, nog interessanter.
Het mannelijke naakt is minstens net zou oud als het vrouwelijke, hoewel we in recentere tijden bijna uitsluitend met vrouwelijke naakten geconfronteerd worden. Lucian Freud daargelaten, want van zijn hand zijn nogal wat mannelijke naakten bekend.
Maar goed, mijn voorkeur betreft vooral het vrouwelijke naakt, en die voorkeur heb ik in zaligheid vele keren mogen aanschouwen sedert ik voor het eerst op de academie een naakt vereeuwigde.
Hoewel ik me haast te vertellen, dat ik een beetje gekleed weer veel fascinerender vind dan helemaal naakt. Juist dat beetje gekleed biedt ruimte voor aanwakkerende fantasieën bij de beschouwer, en het nodigt uit te verbeelden wat aan het oog onttrokken is.

Het naakt in de schilderkunst schoof geleidelijk van religieuze motivatie de richting in van de lusten, die in de negentiende eeuw een schilderkunstig hoogtepunt bereikte. Er werd zelfs hier en daar nadrukkelijk verwezen naar erotische activiteit, zoals bij de ragfijne tekeningen van Gustav Klimt van masturberende vrouwen.
Van de sadomasochistische, posthomo-erotische schilderijen van de met pijlen doorboorde heilige Sebastiaan in de laatgotiek, renaissance en barok, naar de wulpsheid van de in lange kousen gehulde courtisanes, is een enorme stap. Het stichtelijke maakte plaats voor de in de kunst lang gemuilkorfde lusten, en amoureuze situaties werden, zij het soms onder protest, door befaamde schilders opgetekend.
Mijn favoriete schilderij in deze stemming is van de hand van George Hendrik Breitner. Een liggende vrouw, in het voor de schilder vertrouwde aardverf-tonalisme neergezet.
Haar gelaat wordt geabstraheerd gehouden door schaduw. Een boa van bont bedekt haar borsten en slingert omlaag tot aan het bruinrode karpet. Haar rug op een stoelzitting, haar benen rusten op een met draperie bekleed taboeret.
Het schilderij zindert van intimiteit, en niets doet vermoeden dat het model zich ervan bewust is dat ze geobserveerd wordt door de schilder. Alsof hij haar bespied door een sleutelgat in haar boudoir en haar heimelijk vereeuwigde voor de gretige beschouwer.
Maar wat ze dacht toen Breitner haar schilderde zullen we helaas nooit weten.
De kans dat hij haar schilderde zoals ze daar lag is klein, want van Breitner weten we dat hij vaak naar de foto’s schilderde die hij van zijn modellen maakte. Bovendien maakte het impressionisme en het daaraan inherente a la prima-schilderen het ook niet langer noodzakelijk dat een model een schijnbare eeuwigheid bloot moest voor de schilder.
Misschien voor zowel het model als de schilder een ontnuchtering, hoewel modellen in die dagen eerder uit armoede poseerden dan omwille van passie, en de armzalige potkachels de ateliers zelden voldoende warmte schonken.

op 20 12 2007 at 08:43 schreef Peter:

Van de sadomasochistische, posthomo-erotische schilderijen van de met pijlen doorboorde heilige Sebastiaan in de laatgotiek, renaissance en barok, naar de wulpsheid van de in lange kousen gehulde courtisanes, is een enorme stap.

Nou, zoals jij het beschrijft, is het verschil niet eens zó groot.

Jij zegt dat je een beetje kleding ‘spannender’ vindt en suggereert dat dát de bedoeling zou zijn geweest van schilders als Courbet, die zich niet bezighielden met goden en godinnen, maar met mensen van vlees en bloed, ‘spannende’ schilderijen maken. Maar volgens mij luidde Courbet gewoon een tweede Renaissance in de schilderkunst in, door de mens centraal te zetten. De mens in al zijn of haar kwetsbaarheid.

Courbet begon met het onthullen van de waarheid en dat is waarom het publiek zo geschokt was. Daarom hebben volgens mij nog steeds zoveel mensen moeite met naakt (ik heb het niet over glamourfotografie), vanwege die ongenadige waarheid.

op 20 12 2007 at 09:34 schreef filantroop:

Op Courbet doelde ik hier niet, hoewel zijn nogal vlezige vrouwenlandschap van dijen, buik en bossage, die hij voor een Ottomaanse diplomaat schilderde om in diens badkamer achter een paarse voile verborgen te blijven, ook niet vrij te pleiten is van lustopwekking.
Overigens was Jean Auguste Dominique Ingres weer wat eerder dan Courbet in de negentiende eeuw actief met het centraal stellen van de mens in de schilderkunst. Maar niet in het scherpe realisme van de socialist Courbet, maar in de idealisatie van de vrouw, zoals met zijn odalisken in het ronde schilderij van het Turkse bad.
Werden we hier onlangs niet vervuld met een exposé van oriëntalisme?

op 20 12 2007 at 10:16 schreef Peter:

Klopt. Hoezo?

op 20 12 2007 at 10:25 schreef filantroop:

Dat het je dus niet ontgaan kan zijn dat de schilderkunst van de negentiende eeuw veelomvattend was, en ons talloze idiomen toont na een ruime eeuw stilstand.
Overigens heb ik soms de neiging te denken dat de Franse schilderkunst iets te dominant als toonaangevend voorgesteld wordt, en buiten-Franse invloeden nogal eens verwaarloosd worden.

op 20 12 2007 at 10:32 schreef Peter:

Eens! Britse schilders uit diezelfde periode worden schandelijk verwaarloosd.

op 20 12 2007 at 11:31 schreef filantroop:

En op dat punt vinden we elkaar pontificaal. Bovendien vormde dat land in de negentiende eeuw een ruimhartig asiel voor schilders die er zich graag (tijdelijk) vestigden, waaronder James Abbott McNeill Whistler en John Singer Sargent, James Tissot, en niet te vergeten, onze eigen Lawrence Alma-Tadema, die na zich ontworsteld te hebben aan het Hollandse calvinisme zich tot de adelstand wist te schilderen.
Hoewel de altijd knorrige inspecteur Morse hem een pornograaf noemde, gesouffleerd door de misdaadschrijver Colin Dexter. Gelukkig worden we in die aflevering ruimhartig bediend door de ogenschijnlijk onderkoelde doch in werkelijkheid zeer passionele Patricia Hodge, zodat ik hierover vergevingsgezind kan zijn.

De Victoriaanse periode was ook allesbehalve zo puriteins als sommigen ons willen doen geloven. Maar toch decent gekleed, en vooral onderhuids zwemend van frivoliteit.

op 20 12 2007 at 12:18 schreef Peter:

Weer eens, al ken ik sommige van de door jou genoemde schilders niet. Google brengt redding.

Dat van die broeierige Victoriaanse seks is prachtig verwerkt in één van mijn favoriete romans, The French Lieutenant’s woman.

Benieuwd wat je van de illustraties in de volgende editie van FN zult vinden, Fil. Daarbij wordt uit weer een totaal ander vaatje getapt.

op 20 12 2007 at 12:55 schreef Compli:

Toch kan naakt ook wel eens verschrikkelijk ontnuchterend werken en derhalve de waarheid van een prikkelend vernisje ontdoen. Het blijft een kwestie van perceptie en stemming, vind ik.

op 20 12 2007 at 15:50 schreef filantroop:

Louter zedenverwildering onder een keurig laagje feuilletee, toen in het Victoriaanse tijdperk. Zelfs Ferdinand Domela Nieuwenhuis sprak er schande van.
Maar toch, de contradictie tussen geveinsd puritanisme en het verholen, scabreuze leven, was verfijnde stof voor literatuur.
John Fowles’ “The French Lieutenant’s Woman” echter nooit gelezen, zodat ik het gemis niet weet in te schatten. De speelfilm van Karel Reisz, met het scenario van de latere Nobelprijs voor letterkunde-winnaar Harold Pinter, heb ik nog wel op mijn netvlies schemeren.

De prenten waarmee je weldra Frontaal Naakt gaat verluchtigen zullen toch niet over pilsener, weiber und gesang gaan, gezien het andere vaatje waaruit getapt gaat worden?
Laat ik hopen dat het niet de etnopornografica (nieuw woord dus meteen meneer van Dale gebeld) van herr von Gloeden betreft.

op 20 12 2007 at 15:55 schreef Peter:

Wees gerust, smaakvolle plaatjes in kerstsfeer worden het.

op 20 12 2007 at 20:31 schreef John:

Lijkt me een interessant expiriment. Hetzelfde naaktmodel door een groep geklede en een groep naakte mensen laten schilderen die vooraf nog niet weten in welke groep ze terecht komen.

op 21 12 2007 at 12:18 schreef Peter:

Waarom lijkt je dat interessant, John?

op 22 12 2007 at 12:24 schreef John:

Om mn hypothese te testen natuurlijk.

op 31 12 2007 at 16:42 schreef michel:

beste mensen
Ik ben amateeur schilder en zoekend naar een plekje onder de zon waar ik lekker van de zomer kan schilderen kwam ik jullie discussie tegen….het is me uit het hart gegrepen…ik wil er wel wat verder bij filosoferen……
op de academie vind ik dat naaktposeren altijd een sfeer hebben…."van kijk eens wij kunstenaars gaan verantwoord 0om met bloot"Ik vind dit hypocriet…..
Waarom niet gewoon genieten van bloot en bloot zijn….als je bloot wil zijn….waarom zo’n sfeervan taboe om erotiek????/
Geniet gewoon lekker van elkaar als je dat wil.
Als jullie dus eens willen experimenteren doe ik graag mee!En als je een plekje onder de zon weet waar men van de zomer niet moeilijk doet….ik houd me aanbevolen…

op 31 12 2007 at 16:44 schreef michel:

beste mensen
Ik ben amateeur schilder en zoekend naar een plekje onder de zon waar ik lekker van de zomer kan schilderen kwam ik jullie discussie tegen….het is me uit het hart gegrepen…ik wil er wel wat verder bij filosoferen……
op de academie vind ik dat naaktposeren altijd een sfeer hebben…."van kijk eens wij kunstenaars gaan verantwoord om met bloot"Ik vind dit hypocriet…..
Waarom niet gewoon genieten van bloot en bloot zijn….als je bloot wil zijn….waarom zo’n sfeervan taboe om erotiek????/
Geniet gewoon lekker van elkaar als je dat wil.
Als jullie dus eens willen experimenteren doe ik graag mee!En als je een plekje onder de zon weet waar men van de zomer niet moeilijk doet….ik houd me aanbevolen…

Nieuwe reactie
Naam:
E-mail:
Homepage:
  Afbeelding invoegen
 

 


Home

Archief

Let op: Toelating van reacties en publicatie van opiniestukken van anderen dan de hoofdredacteur zelf betekent geenszins dat hij het met de inhoud ervan eens is.

pbgif (88k image)

Vermaakt u zich een beetje met deze site? Laat uw waardering blijken met een kleine donatie (grote mag ook!): NL59 RABO 0393 4449 61 (SWIFT BIC RABONL2U) o.v.v. 'Frontaal Naakt'.

pbgif (88k image)

Advertentie

pbgif (88k image)

Meest gelezen in mei

O Iedereen heeft een hekel aan Nederlandse kinderen
O Hoe Domrechts (onder andere Esther Voet) weer probeert mij kapot te maken
O GeenStijl en de vrouwen
O Rosanne Hertzberger strijdt alleen voor haar eigen witte bips
O Kopvoddensmerissen
O Merkels overwinning bewijst: Wierd Duk is een kwakjournalist
O Broodroof
O Waarom hield niemand Salman Abedi tegen?
O Smoor de haat
O Zwarte tent

Meest gelezen ever

O YouPorn
O Verplicht naakt douchen op school, jongens en meisjes bij elkaar
O ‘FUCK OFF ben je niet goed bij je kankerkop stinkhoer’
O Smerige kutnicht
O Fact-check: ging Adil Rashid vrijuit omdat hij moslim is? Neen.
O Konijntje Castricum
O Journalistieke principes
O Frontaal Naakt leeft!
O Holland for foreigners: Can’t you take a racist joke?
O Komt een Arabier bij Zomergasten

pbgif (88k image)

CONTACT
Stuur uw loftuitingen en steunbetuigingen naar Frontaal Naakt.

NIEUWSBRIEF
Ontvang gratis de Frontaal Naakt nieuwsbrief.

pbgif (88k image)

BLURBS

"How does it feel to be famous, Peter?" (David Bowie)

"Ik vind dat je beter schrijft dan Hitler" (Ionica Smeets)

"Wie verlost me van die vieze vuile tiefuslul?" (Lodewijk Asscher cs)

"Pijnlijk treffend" (Sylvana Simons)

"Echt intelligente mensen zoals Peter Breedveld." (Candy Dulfer)

"De Kanye West van de Nederlandse journalistiek." (Aicha Qandisha)

"Vieze gore domme shit" (Tofik Dibi)

"Ik denk dat de geschiedenis zal uitmaken dat Peter Breedveld de Multatuli van deze tijd is." (Esther Gasseling)

"Nu weet ik het zeker. Jij bent de antichrist." (Sylvia Witteman)

"Ik ben dol op Peter. Peter moet blijven." (Sheila Sitalsing)

"Ik vind hem vaak te heftig" (Hans Laroes)

"Schrijver bij wie iedereen verbleekt, weergaloos, dodelijk eerlijk. Om in je broek te piesen, zo grappig. Perfecte billen." (Hassnae Bouazza)

"Ik moet enorm lachen om alles wat Peter Breedveld roept." (Naeeda Aurangzeb)

"We kunnen niet zonder jouw geluid in dit land" (Petra Stienen)

"Jij levert toch wel het bewijs dat prachtige columns ook op weblogs (en niet alleen in de oude media) verschijnen." (Femke Halsema)

"De scherpste online columnist van Nederland" (Francisco van Jole)

"Elk woord van jou is gemeen, dat hoort bij de provocateur en de polemist, nietsontziendheid is een vak" (Nausicaa Marbe)

"Als Peter Breedveld zich kwaad maakt, dan wordt het internet weer een stukje mooier. Wat kan die gast schrijven." (Hollandse Hufters)

"De kritische en vlijmscherpe blogger Peter Breedveld" (Joop.nl)

"Frontaal Naakt, waar het verzet tegen moslimhaat bijna altijd in libertijnse vorm wordt gegoten." (Hans Beerekamp - NRC Handelsblad)

"De grootste lul van Nederland" (GeenStijl)

"Verder vermaak ik mij prima bij Peter Breedveld. Een groot schrijver." (Bert Brussen)

"Landverrader" (Ehsan Jami)

"Voorganger van de Linkse Kerk in Hersteld Verband." (Carel Brendel)

"You are an icon!" (Dunya Henya)

"De mooie stukken van Peter Breedveld, die op Frontaal Naakt tegen de maatschappelijke stroom in zwemt." (Sargasso)

'De website Frontaal Naakt is een toonbeeld van smaak en intellect.' (Elsevier weekblad)

"Frontaal Gestoord ben je!" (Frits 'bonnetje' Huffnagel)

"Jouw blogs maken hongerig Peter. Leeshonger, eethonger, sekshonger, geweldhonger, ik heb het allemaal gekregen na het lezen van Frontaal Naakt." (Joyce Brekelmans)

'Fucking goed geschreven en met de vinger op de zere plek van het multicultidebat.' (jury Dutch Bloggies 2009)

'Frontaal Naakt is een buitengewoon intelligent en kunstig geschreven, even confronterend als origineel weblog waar ook de reacties en discussies er vaak toe doen.' (jury Dutch Bloggies 2008)

'Intellectuele stukken die mooi zijn geschreven; confronterend, fel en scherp.' (Revu)

'Extreem-rechtse website' (NRC Handelsblad)

'Peter schrijft hartstochtelijk, natuurlijk beargumenteerd, maar zijn stijl volgt het ritme van zijn hart.' (Hafid Bouazza)

'Complimenten voor Frontaal Naakt. Scherpe confrontatie, zelfs als die soms over grenzen van smaak heen gaat, is een essentieel onderdeel van een gezonde democratie.' (Lousewies van der Laan)

'De meeste Nederlanders zijn van buitengewoon beschaafde huize, uitzonderingen als Peter Breedveld daargelaten.' (Anil Ramdas)

'Peter Breedveld verrast!' (Nederlandse Moslim Omroep)

'Breedveld is voor de duvel nog niet bang' (Jeroen Mirck)

'Nog een geluk dat er iemand bestaat als Peter Breedveld.' (Max J. Molovich)

'Godskolere, ik heb me toch over je gedróómd! Schandalig gewoon.' (Laurence Blik)

pbgif (88k image)

pbgif (88k image)

LINKS

RSS RSS