Peter Breedveld

Asami Kanno

Ik was al helemaal gaan geloven in de veelgehoorde stelling dat de Nederlandse moslims in de afgelopen drie jaar onverschilliger zijn geworden over beledigingen aan het adres van de islam. Tot ik vorige week aan de Vrije Universiteit een debat bijwoonde over Fitna. Daar zaten in merendeel allochtone studenten die lieten weten de beledigingen aan het adres van moslims meer dan zat te zijn en die vonden dat de vertoning van Fitna strafbaar moest worden gesteld. Een enkele autochtoon bracht in dat beledigingen goed zijn om wat eelt op de ziel te kweken, maar hij kreeg geen enkele bijval.

“Ik denk niet dat ik er ooit aan zal kunnen wennen dat we hier continu worden beledigd”, sprak een jongedame. Mohammed Sini, oprichter van de inmiddels opgeheven stichting Islam en Burgerschap, vond dat de maatschappij door al die beledigingen afglijdt “naar wat destijds met de joden is gebeurd”.

Geert Wilders en zijn achterban kregen er in de twee uur, dat het debat duurde, ontzettend van langs door een uitgelezen selectie van hoogleraren en vertegenwoordigers van het multiculturele subsidiecircuit. Ze werden uitgemaakt voor meelijwekkende stumperds, haatzaaiers, racisten en kortzichtige domoren. Fitna werd – samen met Ayaan Hirsi Ali’s film Submission – door rechtsgeleerde Thomas Spijkerboer op één lijn gesteld met de antisemitische nazipropagandafilm Jud Süss en ook de Holocaust werd door hem (“ik ben tenslotte van de oude linkse kerk”) in stelling gebracht.

Toch verbaasde het gespreksleider Markha Valenta aan het einde van de bijeenkomst dat niemand zich vóór Wilders had uitgesproken. Spijkerboer grijnsde triomfantelijk dat Wilders en zijn aanhang het ook nu weer hadden laten afweten.

Maar werkelijk, als er al een fan van Geert Wilders in de zaal had gezeten, dan had het van uitzonderlijke moed getuigd als hij zich kenbaar had gemaakt. Had Valenta nou echt verwacht dat iemand na al die snoeiharde veroordelingen nog zijn vinger op zou steken om te zeggen: “Hallo! Ik ben zo’n zielige, kortzichtige racist die alle moslims liever vandaag dan morgen ziet worden afgevoerd naar een vernietigingskamp! Waarmee kan ik u van dienst zijn?”

Niet dat de nuance totáál zoek was. Bijna iedereen was het erover eens dat Wilders in zijn film ten onrechte koranteksten verbond aan moslimextremistisch geweld, maar Hassnae Bouazza, columniste (Vrij Nederland, Frontaal Naakt) en journaliste (VPRO, Nederlands Islamitische Omroep) wees erop dat de moslimextremisten hem daarin voor waren geweest. “Wilders is het fotonegatief van de radicalen binnen de islam, we kunnen hem onschadelijk maken door eerst naar onszelf te kijken.”, aldus Bouazza.

Wilders maakt dialoog onmogelijk, meende theoloog Henk Vroom, coördinator van de veelbesproken islamopleiding aan de VU. Bouazza: “De vraag is niet hoe we met Wilders, maar met het moslimgeweld moeten omgaan.” Ook een aantal moslimstudenten was kritisch. “Ik ben blij met de film van Wilders”, zei een Afghaanse jongeman. “Dit is de kans voor moslims om een andere kant van de islam te laten zien.” Een gehoofddoekte studente liet weten beledigd te zijn door Sini’s opluchting dat de Nederlandse moslims zich zo hadden weten in te houden.

Bouazza kwam hard in botsing met haar geloofsbroeder Hasib Moukaddim van het Samenwerkingsverband van Marokkanen in Nederland. Hij vond het “vreemd en arrogant” van haar te zeggen dat moslims moet worden geleerd om te gaan met beledigingen, dat ze daarom juist nog meer moeten worden beledigd. “Maar dat heb ik helemaal niet gezegd”, protesteerde Bouazza. “Laat me uitpraten”, beval Moukaddim autoritair, en hij vervolgde zijn aanval op een uitspraak die Bouazza niet had gedaan. “Dit is eigenlijk precies wat ik bedoel”, aldus Bouazza, “Als ik zeg dat veel moslims alleen maar naar zichzelf luisteren en weigeren zich te verdiepen in andermans standpunten.”

Moukaddim zei geen verstand te hebben van recht, en voor wie daar nog aan mocht twijfelen, gaf hij een sterk staaltje van zijn onkunde ten beste. Zo dacht hij dat ‘aanzetten tot discriminatie’ wettelijk strafbaar is en bleek ook dat hij het verschil niet weet tussen ‘smadelijke godslastering’ en kritiek op een religie. Wel oogste hij luid applaus met zijn constatering dat Wilders geen groot filmer is. Toen hij later zei dat het “toch wel heel erg zou zijn als het inderdaad waar is wat Harry de Winter in de Volkskrant heeft beweerd”, kreeg hij de handen andermaal opelkaar.

Andere hoogtepunten: Sini die beweerde dat de Tweede Wereldoorlog is begonnen door ‘de christenen’, zonder te worden tegengesproken, Spijkerboer die Willem Frederik Hermans aanhaalde in een betoog dat beledigen nuttig kan zijn, rechtsfilosoof Arend Soeteman die zich geschokt toonde dat een derde van de Nederlanders denkt dat de minister van justitie liegt (Liegen! Een minister! Hoe bestáát het!) en de Afghaanse student die stelde dat het nuttiger is om te onderzoeken wat de achterban van Wilders bezielt dan die weg te zetten als ‘racisten’.

Peter Breedveld zegt: ‘Kap nâh! Met je Fitna’.