Home » Archief » God is het Woord


[16.01.2014]

God is het Woord

René Süss

Boogaard7
Illustratie: Theo van den Boogaard, zaterdag 18 januari op het Winternachtenfestival

Joden – en christenen – die zich oriënteren aan de hand van de Schrift moeten wel weten wat ze doen. Luther schreef, zoals we hoorden, nogal provocerend: ‘De Heilige Schrift, dat is G’d zelf’. In de praxis pietatis, in de praktisering van het geloof dus, gaat het in principe om niets anders dan om textuele spiritualiteit! Die waaiert niet vrij zwevend, al naar gelang onze individuele behoeften, naar alle kanten uit!

Ook het Joodse equivalent van spiritualiteit, ‘deveekoet‘, is ‘een spirituele, contemplatieve daad waardoor een mens zich zelf verbindt met de letters van de Tora’ (G. Scholem). Daar moet onmiddellijk aan worden toegevoegd dat de Bijbel niet voor niets begint met de tweede letter van het alfabet, de beet (Beresjiet…) de eerste, de aleph, is aan G’d voorbehouden, die wij niet in de tekst kunnen opsluiten. Het is een anarchistisch, niet conceptueel begin, dat het geheel van de Schriften en de Joodse traditie als zodanig stempelt, zo leert ons Levinas.

Grondplan van de schepping

Het zijn die pre-existente letters die aan de schepping voorafgaan. (Dat lijkt overigens ook in de proloog van het Johannesevangelie het geval: Joh. 1:3.) Volgens onze wijzen werden hemel en aarde geschapen met de nog ongeordende letters die zich pas daarna samen zouden voegen tot de Tora (Talm. Ber. 55a). Het algemene gaat aan het bijzondere vooraf!

Niettemin wordt de Tora beschouwd als grondplan van de schepping (Ber. Rabba 1:1). Die is echter nog in-statu-nascendi en behoeft dagelijks ‘tikkoen‘: herstel en voltooiing. Een taak die men hoopvol op zich kan nemen, immers de schepping heeft als daad G’ds deel aan de intentie van de verlossing (Walter Benjamin).

Secularisme is ingebouwd

Een creatio perfecta bestaat echter niet, die is niet ‘heilzaam’:

‘…there is a crack in everything,
that’s how the light gets in’
(Leonard Cohen).

Bijna 500 jaar eerder leerde rabbijn Isaac Louria, de stichter van de kabbalistische school in Tsfad, reeds dat – als uitvloeisel van de gedachte van Tsimtsoem, het zich terugtrekken van G’d uit Zijn schepping om plaats te maken voor de vrijheid van Zijn schepsel – de wereld rust op een breuk in G’d, zo men wil. De Verlichting op zijn Joods, om zo te zeggen: leven ‘sicut Deus non daretur‘. Het secularisme, veel later gepromoot door de Joodse Haskala-beweging, is in de schepping ingebouwd.

Mythischen Weltalters

De volgende aantekening van Walter Benjamin in zijn ‘Lehre vom Ähnlichen‘ – geciteerd naar Gershom Scholem – rijmen hiermee:

Die Entstehung der Sternbilder als Konfigurationen auf der Himmelsfläche ist der Beginn des Lesens, de Schrift, die mit der Ausbildung des mythischen Weltalters zusammenfält. Die Sternbilder waren für die mythische Welt, was später die Offenbarung der Heiligen Schrift war.

In verband hiermee discussieerden Scholem en Benjamin eens over de these:

ob die besondere Binding der Juden an die Sprachwelt von ihrer jahrtausende langen Beschäftigung mit heiligen Texten, mit der Offenbarung als sprachlicher Grundtatsache und deren Refexion in allen Sprachsphären abzuleiten sei‘ (W.B. – die Geschichte einer Freundschaft, p. 136).

Waanzin woekert

In die zin voerde Benjamin een pleidooi voor wat hij noemde het ‘Pathos der Nähe‘. De historicus zou zich niet langer in de geschiedenis moeten verplaatsen, maar wat geweest is in zijn leven moeten laten binnentreden (zie zijn interpretatie van Paul Klees aquarel ‘Angelus Novus‘ als ‘Engel der Geschichte‘, p…., ‘apokatastasis toon pantoon?).

Het kapitalisme als ‘phantasmagorie, ‘waarin de waanzin woekert’, ‘die Zeit der Hölle‘, duidde hij als een reaktivering van de mythische krachten. Vandaar zijn kritiek op dat systeem.

G’d, dat is een woordje-tussen-de-woorden in een zinsverband. Het geeft als katalysator van een verhaal zin en richting aan dit verband. Het narratieve is de habitat van de meeste getuigen die in de Schrift aan het woord komen en wel in het – unieke? – Hebreeuws, de ‘Ursprache‘ (Benjamin).

G’d is ‘belichaamd’ in teksten

Scholem vertelt in zijn Die Geschichte einer Freundschaft hoe Benjamin hem eens verzocht diens Hebreeuwse vertaling van één van zijn teksten hardop voor te lezen om te horen hoe het klonk. Vraag: Is er mogelijk een verbinding van de ‘Ursprache‘ met de ‘Urschrei‘ als taal niet alleen communicatiemiddel is?

Kort gezegd: de bijbelse waarheid is talig van aard. De openbaring is de openbaring van een tekst; het Woord is niet vlees geworden, maar tekst. Incarnatie betekent voor mij dat G’d is ‘belichaamd’ in teksten, in woorden van mensen, die met elkaar communiceren.

Er is geen God…

Nogmaals: ‘De Heilige Schrift, dat is God zelf’. Er is geen ‘God beyond God‘, geen zogenoemd Opperwezen aan wie men de verantwoordelijkheid voor de gang van zaken in onze bedeling in de schoenen zou kunnen schuiven (het theodicee-probleem). We zijn altijd zelf aan zet.

René Süss schreef onder andere Luthers Theologisch Testament, zijn proefschrift over het virulente antisemitisme van Maarten Luther. Hij maakte er een paar vijanden mee. Ook schreef hij De Geest Bemint de Buitenkant, over de lichamelijkheid in het jodendom. Zijn meest recente boek gaat weer over Luther en heet Luther, een Sympathieke Potentaat.

René Süss, 16.01.2014 @ 12:30

[Home]
 

10 Reacties

op 16 01 2014 at 20:17 schreef Bertje:

Mooi stuk Rene.
Lees toch eens wat van Willigis Jäger of van Meister Eckhart.
Misschien ben je al met boven genoemde bekend zoniet veel lees plezier.

” God wil niet vereerd worden, God wil geleefd worden”
Meester Jäger

” verbrand iedere soetra, bijbel, koran, thora en wat al niet meer voor troep door mensen is geschreven dan heel heel misschien kom je tot God”
Meester Kodo Sawaki
(een zak met nutteloze botten was hij)

op 17 01 2014 at 00:04 schreef dewanand:

René Süss schreef:

‘Het kapitalisme als ‘Phantasmagorie, ‘waarin de waanzin woekert’, ‘die Zeit der Hölle‘, duidde hij als een reaktivering van de mythische krachten. Vandaar zijn kritiek op dat systeem.’

Namaste René Süss,

Die eerste zin uit dit citaat van jou is erg mooi gesteld en ik vraag mij nu af of het kapitalisme nu als een duizendkoppige draak zelfmoord heeft gepleegd op aarde, omdat de Moeder, dus USA nu met een schuld zit van 17 biljoen dollar (zie google).

De hele tekst is erg mooi, maar die vreemde woorden uit andere talen moet je wel direct tussen haakjes vertalen anders is de tekst onleesbaar (ook herkomst taal erbij vermelden) omdat niet iedereen een schriftgeleerde is in Nederland. Jij schrijft meer voor een niche lezerskring en dat is erg leuk maar voor de massa nutteloos.

Zelf ben ik geen lange, grootgeschapen blanke man en in zekere zin is het de wil van jou G’d dat ik in dit inferieure bruine koelie apenlijfje zit nu en verdoemd ben om te lijden en laag te zijn, als enkele paisa (honderdste 1 roepia) die nooit 1 eurocent kan worden. Dit is de wil van jou G’d.

dewanand en Wieroe
hindoe fundamentalisten
planet of the intelligent brown Hindu chimps

op 17 01 2014 at 09:29 schreef Frank L.:

Wellicht wat ongebruikelijk, maar heel mooi en informatief stuk, René, mijn dank gaat naar je uit.

Ongebruikelijk, voor mij, die tamelijk infrequent hier komt kijken, en zo’n tekst eigenlijk niet eerder tegen kwam (maar dat ligt denk ik aan mij).

Informatief, want de ruimte is eigenlijk heel beperkt, en toch noopt je verhaal (column? bericht? post?) mij tot verder onderzoek – je hebt meer dan genoeg aanknopingspunten geboden.

Dus: ik hoop dat je zo doorgaat. Oase temidden van alle ongerichte schoten hagel en agressieve, ad hominem gemikte dum-dum kogels op heel veel andere sites (niet op deze, uiteraard, FN is iets speciaals).

op 17 01 2014 at 10:29 schreef André Richard:

Oef… Dat is even slikken zo op de vroege vrijdagmorgen…

Ik dacht dat ik de enige was die meende te weten dat ook joden in de incarnatie geloven, er alleen geen woord voor hadden. Dat ik dit nog mag meemaken… ‘dank U voor deze nieuwe morgen…’ (en verder weet ik niet hoe het liedje gaat, want ik zing alleen maar in het Latijnsch).

Nu de moslims nog!

op 17 01 2014 at 12:57 schreef Thomas E:

“G’d, dat is een woordje-tussen-de-woorden in een zinsverband”
Helemaal eens! Voor mij is het niet meer dan het vertwijfelde ‘Ja toch? Niet dan?’

op 17 01 2014 at 14:49 schreef laarmans:

Wanneer een dominee in mijn vroegere gereformeerde gemeente dit verhaal van Rene Suss van de kansel had voorgelezen, was hij met hoedenpennen,blokhakken en paraplu’s de straat opgejaagd.De doorsnee broeder en zuster ziet God als antropomorfistisch, namelijk als een grijze heer die van boven alles in de gaten houdt en hoort.Dat is simpel,overzichtelijk en je kunt je er geen buil aan vallen.God is de aflaat voor je eigen ellende op dit ondermaanse.

op 17 01 2014 at 23:59 schreef Wim G.:

Kernachtig beschreven.
Er is natuurlijk nog meer over te zeggen en ik hoop dat René Süss dat nog vaker gaat doen.

op 19 01 2014 at 00:24 schreef Sasha Berkman:

Het is al eerder samen gevat:

http://nl.wikipedia.org/wiki/Opium_van_het_volk

op 19 01 2014 at 18:11 schreef Yannick:

Waarom deze preek? En waarom ‘G’d’ en niet gewoon ‘god’?

‘De bijbelse waarheid is talig van aard.’ Alle communicatie is talig van aard, maar dat maakt haar nog niet waar.

op 19 01 2014 at 20:35 schreef MNb:

“Het zijn die pre-existente letters die aan de schepping voorafgaan.”
Dat heeft RS fraai geëpibreerd.

Nieuwe reactie
Naam:
E-mail:
Homepage:
  Afbeelding invoegen
 

 


Home

Archief

 

Become a Patron!
 

Let op: Toelating van reacties en publicatie van opiniestukken van anderen dan de hoofdredacteur zelf betekent geenszins dat hij het met de inhoud ervan eens is.

 

pbgif (88k image)
 

Vermaakt u zich een beetje met deze site? Laat uw waardering blijken met een kleine donatie (grote mag ook!): NL59 RABO 0393 4449 61 (SWIFT BIC RABONL2U) o.v.v. ‘Frontaal Naakt’.

 

pbgif (88k image)
 

MEEST GELEZEN IN APRIL

O De annihilatie van Sidney Smeets

O IJdele Schurken

O Waarom zit Dion Graus niet in de gevangenis?

O Waarom wokies moeten worden bestreden met alles wat we hebben

O Wees niet zo’n empathieloze lul, medemenselijkheid is in ons eigen belang

O Kritiek is mooi, zolang je maar wel je bek houdt

O Sidney en Sibren zijn allebei domme, domme jongens geweest

O De journalistiek heeft meer Talitha Muusses nodig

O YouPorn

O Nederland wordt geen beter land als Rutte maar weg is

 

MEEST GELEZEN EVER

O YouPorn

O Hoi, Jesse Klaver, ik heb geen zin om te boeten voor jouw papatijd

O De koning van het uittrekken van de damesslip

O Ik word vervolgd wegens belediging van een seriebelediger

O Verplicht naakt douchen op school, jongens en meisjes bij elkaar

O Ga je nu Wierd Duk ontslaan, Telegraaf?

O Ik ga naar Japan verhuizen

O Hoi, Onderwijsraad, zit de mensen eens niet zo in hun nek te hijgen!

O Kappen met je hypocriete gejank, landgenoten, je racisme schijnt door

O Lekker hitsen tegen migranten met Wierd Duk en Lucas Hartong

 

pbgif (88k image)
 

CONTACT
Stuur uw loftuitingen en steunbetuigingen naar Frontaal Naakt.

 

NIEUWSBRIEF
Ontvang gratis de Frontaal Naakt nieuwsbrief.

 

pbgif (88k image)
 

BLURBS
“How does it feel to be famous, Peter?” (David Bowie)

“Frontaal Naakt dient een publiek belang” (mr. P.L.C.M. Ficq, politierechter)

“Peter schrijft hartstochtelijk, natuurlijk beargumenteerd, maar zijn stijl volgt het ritme van zijn hart.” (Hafid Bouazza).

“Ik vind dat je beter schrijft dan Hitler” (Ionica Smeets)

“Jij levert toch wel het bewijs dat prachtige columns ook op weblogs (en niet alleen in de oude media) verschijnen.” (Femke Halsema)

“Literaire Spartacus” (André Holterman)

“Wie verlost me van die vieze vuile tiefuslul?” (Lodewijk Asscher cs)

“Pijnlijk treffend” (Sylvana Simons)

네덜란드 매체 프론탈 나크트(Frontaal Naakt)에 따르면, 네덜란드 라 (MT News)

“Echt intelligente mensen zoals Peter Breedveld.” (Candy Dulfer)

“De Kanye West van de Nederlandse journalistiek.” (Aicha Qandisha)

“Vieze gore domme shit” (Tofik Dibi)

“Ik denk dat de geschiedenis zal uitmaken dat Peter Breedveld de Multatuli van deze tijd is.” (Esther Gasseling)

“Nu weet ik het zeker. Jij bent de antichrist.” (Sylvia Witteman)

“Ik ben dol op Peter. Peter moet blijven.” (Sheila Sitalsing)

“Ik vind hem vaak te heftig” (Hans Laroes)

“Schrijver bij wie iedereen verbleekt, weergaloos, dodelijk eerlijk. Om in je broek te piesen, zo grappig. Perfecte billen.” (Hassnae Bouazza)

“Scherpe confrontatie, zelfs als die soms over grenzen van smaak heen gaat, is een essentieel onderdeel van een gezonde democratie.” (Lousewies van der Laan)

“Ik moet enorm lachen om alles wat Peter Breedveld roept.” (Naeeda Aurangzeb)

“We kunnen niet zonder jouw geluid in dit land” (Petra Stienen)

“De scherpste online columnist van Nederland” (Francisco van Jole)

“Elk woord van jou is gemeen, dat hoort bij de provocateur en de polemist, nietsontziendheid is een vak” (Nausicaa Marbe)

“Als Peter Breedveld zich kwaad maakt, dan wordt het internet weer een stukje mooier. Wat kan die gast schrijven.” (Hollandse Hufters)

“De kritische en vlijmscherpe blogger Peter Breedveld” (Joop.nl)

“Frontaal Naakt, waar het verzet tegen moslimhaat bijna altijd in libertijnse vorm wordt gegoten.” (Hans Beerekamp – NRC Handelsblad)

“De grootste lul van Nederland” (GeenStijl)

“Verder vermaak ik mij prima bij Peter Breedveld. Een groot schrijver.” (Bert Brussen)

“Landverrader” (Ehsan Jami)

“You are an icon!” (Dunya Henya)

“De mooie stukken van Peter Breedveld, die op Frontaal Naakt tegen de maatschappelijke stroom in zwemt.” (Sargasso)

‘De website Frontaal Naakt is een toonbeeld van smaak en intellect.’ (Elsevier weekblad)

“Frontaal Gestoord ben je!” (Frits ‘bonnetje’ Huffnagel)

“Jouw blogs maken hongerig Peter. Leeshonger, eethonger, sekshonger, geweldhonger, ik heb het allemaal gekregen na het lezen van Frontaal Naakt.” (Joyce Brekelmans)

‘Fucking goed geschreven en met de vinger op de zere plek van het multicultidebat.’ (jury Dutch Bloggies 2009)

Frontaal Naakt is een buitengewoon intelligent en kunstig geschreven, even confronterend als origineel weblog waar ook de reacties en discussies er vaak toe doen.’ (jury Dutch Bloggies 2008)

‘Intellectuele stukken die mooi zijn geschreven; confronterend, fel en scherp.’ (Revu)

‘Extreem-rechtse website’ (NRC Handelsblad)

‘De meeste Nederlanders zijn van buitengewoon beschaafde huize, uitzonderingen als Peter Breedveld daargelaten.’ (Anil Ramdas)

‘Peter Breedveld verrast!’ (Nederlandse Moslim Omroep)

‘Breedveld is voor de duvel nog niet bang’ (Jeroen Mirck)

‘Nog een geluk dat er iemand bestaat als Peter Breedveld.’ (Max J. Molovich)

‘Godskolere, ik heb me toch over je gedróómd! Schandalig gewoon.’ (Laurence Blik)

 

pbgif (88k image)
 

 

(Advertentie)
 

 

pbgif (88k image)
 

LINKS

 

 

RSS RSS