Peter Breedveld

Tang Jiali

Ang Lee’s nieuwe film Lust, Caution is bejubeld door de critici en overladen met prijzen. Onterecht, want de film is volslagen ruk. Veel te lang, dodelijk saai en totaal humorloos. Tijdens de vertoning van dit gedrocht heb ik gevochten tegen de slaap. Halverwege wilde ik naar huis, maar ik was met iemand die per se altijd alles wil afmaken waar ze aan begint, óók als het een Chinese watermarteling betreft. Ze ligt nu zo ziek als een hond in bed (heb je nu je zin, Has?) dus kunt u nagaan.

Waarschuwing voor lezers die de film toch willen gaan zien: big fucking spoilers in de tekst die nu volgt.

Lust, Caution duurt drie uur, maar het verhaal had makkelijk in anderhalf uur kunnen worden verteld. Het stelt allemaal niet veel voor: Een Chinese jonge vrouw, gespeeld door Tang Wei (‘Debutant!’ benadrukt iedereen. ‘Ze is debutant! Nog nooit eerder in een film gespeeld!’ So fucking what?) sluit zich tijdens de Tweede Wereldoorlog aan bij een patriottische toneelgroep annex verzetsbeweging tegen de Japanse bezetter, die wordt geleid door een Mohammed B.-achtige kwezel. Ze moet het aanleggen met een politieman (Tony Leung) die voor de Japanners martelt en moordt, zodat haar kameraden hem in een onverdacht moment een kopje kleiner kunnen maken. Daar komt het maar niet van en intussen wordt ze door die man zo lekker geneukt, dat ze het ook eigenlijk wel best vindt, zo. Als hij haar dan ook nog de ring geeft die hij zijn eigen vrouw niet gunde (met een diamant ter grootte van een kwartelei) verraadt ze haar kameraden en haar land zodat hij kan ontkomen en zijn zegenrijke werk voor het Groot-Aziatische Rijk kan voortzetten. Einde.

Deze schaamteloze rip-off van de film The Nightporter (over de sadomasochistische relatie van een Holocaustoverlevende en haar kampbeul) duurt zo tergend lang omdat het vol zit met eindeloos uitgesponnen scènes over niets. Bijvoorbeeld: Tang Wei komt een café binnen, gaat aan een tafeltje zitten, een ober komt naar haar toe en biedt haar de kaart aan maar die wil ze niet, ze vraagt om koffie, ober knikt en gaat koffie halen, komt koffie brengen, Tang Wei vraagt of ze de telefoon mag gebruiken, ober zegt ‘Natuurlijk’ en gebaart haar mee te komen, ze loopt mee, gaat staan telefoneren aan de bar, draait nummer, verbreekt de verbinding, barman kijkt vreemd, ze zegt dat ze het verkeerde nummer heeft gedraaid, barman knikt begrijpend, ze draait nog een keer, krijgt een ‘broer’ aan de lijn met wie ze een geheimzinnig codegesprek voert en daarvoor of daarna of tussendoor krijgen we ook nog te zien hoe ze van haar koffie nipt (nadat ze die goed geroerd heeft) en lippenstift op het kopje achterlaat. Hebben we nog geluk dat ze niet ook nog plotseling naar de wc moest.

En zo gaat het de hele tijd. De leden van de verzetsgroep doen schietoefeningen op het strand, neemt Ang Lee lekker de tijd voor. Dat gedoe met die ring neemt drie, vier, ellenlange scènes in beslag, want een dure ring koop je niet zomaar, natuurlijk, dan ga je eerst eens kijken bij de juwelier, en dan nog een keer, en dan ga je ‘m passen… De film zit vol scènes waarin vier vrouwen mahjong spelen, en maar kwebbelen: “Er is overal tekort aan, voor zeep moet je naar de zwarte markt.” “Zal ik mijn man vragen zijden kousen mee te nemen?” “Ik heb vijf zoetjes in mijn thee, dankuwel.” AAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAARRGGGGH! Op zeker moment moet Tang Wei ergens heen, dus ze verexcuseert zich, en haar gastvrouw maar zeiken: “Dit is echt ongehoord! Dit kunt u niet doen! Ik vind het echt niet kunnen, ongehoord is dit.” En het houdt godverdomme niet op.

Tang Wei heeft Tony Leung wijsgemaakt dat ze getrouwd is en kinderen heeft, maar ze is nog maagd. Dus ze laat zich ontmaagden door het enige lid van de verzetsbeweging met seksuele ervaring (hij gaat naar de hoeren) en natuurlijk krijgen we de hele ondragelijke procedure te zien van begin tot eind en daarna mag die stoethaspel nog een keer, want kennelijk is ontmaagden alleen niet genoeg, Wei moet ook een beetje bedreven worden in het neuken.

Niet dat dit écht nodig blijkt, want Leung neukt háár en niet andersom. Hij vreet haar op met huid en haar nadat hij haar eerst alle hoeken van de slaapkamer heeft laten zien. De seksscènes die daarna volgen zijn zo expliciet, dat ik vooral bezig was met de vraag wat Tang Wei’s moeder daar nou van zou vinden. Ik ontwaakte in elk geval wel uit mijn halfslaap, zo van ‘Sjezus!’ Het is ook waar dat de personages van Wei en Leung in deze scènes de meeste diepgang krijgen, zoals Frontaal Naakt-stamgast Barry hier suggereert (51e reactie). Aan het eind van één zo’n heftige scène liggen de twee in elkaar verstrengeld bij te komen, zij door hem half geplet, met haar gezicht begraven in zijn hals, we zien alleen de achterkant van zijn hoofd en zijn oor, en dan zegt ze: “Koop een appartement voor mij”. Ik weet niet precies wat, maar in die scène zit voor mij een universele waarheid geklonken.

De lang uitgesponnen, bloedige scène waarin de leden van de verzetsgroep met z’n allen proberen Leungs chauffeur (of lijfwacht, of whatever) te vermoorden, is ook erg goed, al is het niet origineel om te laten zien dat het heus geen peuleschil is om iemand dood te maken, dat deed Hitchcock ook al briljant.

Over Hitchcock gesproken, die heeft het gegeven van de vrouw die voor volk en vaderland naar bed gaat met de vijand (een nazi, nota bene) veel beter uitgewerkt in de film Notorious (1946). Hitchcock had geen seksscènes nodig om zijn film te laten broeien. De chemie tussen Ingrid Bergman – tijdens de hele film zedig gekleed – en Cary Grant volstaat. Er wordt niets uitgesproken, maar we weten precies wat er gaande is, en wat dat doet met Grant, die zijn geliefde aanspoort om all the way te gaan met de wezelachtige nazi Claude Rains, en wat dat doet met Bergman, en we worden net zo verscheurd als Grant en Bergman, van wie we tijdens het kijken heel erg gaan houden.

Van Wei en Leung ben ik niet gaan houden. Ze doen me niets. Ik weet niet waar ze vandaan komen en waarom ze doen wat ze doen. En het interesseert me niet, ook. Ik vind ze allebei onsympathiek, Leung die Wei gedetailleerd beschrijft hoe hij zijn slachtoffers op het hoofdbureau doodmartelt en Wei die daar kennelijk geil van wordt en haar kameraden verraadt vanwege een snuisterij. Die kameraden hebben trouwens ook niets dat ze voor me inneemt. Eendimensionale, geconstipeerde fanatiekelingen zijn het. Ze lijken geen ouders te hebben, geen passie’s, geen angsten, ze hebben niets dan hun vaderlandsliefde. Ze vechten niet voor vrijheid of rechtvaardigheid, alleen voor hun vaderland, want ze zijn toevallig Chinees. Net goed dat ze aan het einde van de film een nekschot krijgen. Zulke mensen verdienen een Mao Zedong. Of zeg ik nu iets heel ergs?

Er zijn van die films die door intellectuelen unaniem worden beschouwd als ‘absoluut meesterwerk’. Vaak krijg ik het gevoel dat die films hun excuus zijn om lekker ongegeneerd naar neukende mensen te kijken. Jean-Jacques Annauds ‘meesterwerk’ L’ amant, bijvoorbeeld, die zou gaan over de koloniale verhoudingen in het Indochina van voor de Tweede Wereldoorlog. Flikker toch op! De film gaat over een Chinees die een veertienjarig, blank meisje uitwoont, drie uur lang, bijna onafgebroken.

En zo is het ook met Lust, Caution. Ik las ergens dat Ang Lee verontwaardigd was over het feit dat er zoveel aandacht was voor de seksscènes in zijn film, maar dat lijkt me een beetje hypocriet. Die drie seksscènes, daar gaat iedereen voor naar die film en dan krijgen ze er nog een briljante moordscène en de betoverend mooie ogen van Tang Wei bij. Al die andere interessantdoenerij is een mager excuus voor die neukende Chinezen.

Wesley Snipes niet de gevangenis in wegens belastingfraude. Goed zo!