‘Wij zijn de vrouwen van de toekomst’

Peter Breedveld

Samira El Kandoussi

Met Marokkaanse mannen én met Cisca Dresselhuys wordt de vloer aangeveegd in de kekke Internetglossy Maghrebia. Het webmagazine bestaat nog maar anderhalve maand en nu al heeft hoofdredacteur Samira el Kandoussi een contract met uitgeverij Van Gennep getekend voor een papieren versie. Frontaal Naakt sprak met de zeer rap van de tongriem gesneden El Kandoussi.

Waarom bestaat Maghrebia?

Ik heb als journaliste op vele redacties gewerkt. Altijd als enige Marokkaanse en dan krijg je zoveel vragen van Nederlanders op je afgevuurd. Daarop wil ik voortaan als antwoord geven dat ze maar naar Maghrebia moeten gaan, daar vinden ze alle antwoorden.

Wat voor vragen zijn dat dan?

Nou, wat voor soort vrouw de Marokkaanse is, en waarom ik geen hoofddoekje draag, dat soort vragen en dat komt op Maghrebia allemaal aan bod. Ik heb verschillende rubrieken waarin ik wil laten zien dat de Marokkaanse vrouw wel degelijk geëmancipeerd is en voorop lopen met heel veel dingen. Er is een rubriek, Hippe Hoofddoek, waarin Marokkaanse hoofddoekdraagsters aan bod komen die hbo doen of aan de universiteit studeren en die toch als een soort van achterlijk worden bestempeld. Maar als je universiteit studeert, hoe kun je dan achterlijk zijn? Dat ligt dan aan de persoon die jou achterlijk vindt, die is dan achterlijk in mijn ogen. Begrijp je wat ik bedoel?

Jaja. Toen ik Maghrebia zat te lezen, als autochtone, blanke, niet-moslimse Nederlander, kreeg ik een beetje het gevoel een voyeur te zijn. Een buitenstaander die bij Marokkanen naar binnen zit te gluren om te zien hoe ze met elkaar omgaan.

Dat is toch mooi? Dat is toch wat jullie willen weten? Waar wij, vrouwen, onderling over praten, dat ga je allemaal op Maghrebia zien. Ik vind ook dat er problemen zijn in de Marokkaanse gemeenschap, die zijn er gewoon. Ik ben ook kritisch naar de gemeenschap en ik wil ook graag discussie losmaken, maar niet op de manier waarop de gemiddelde autochtone journalist dat doet, want er is ook heel veel humor en er zijn leuke dingen en modeshows en concerten. Er is van alles aan de gang binnen die Marokkaanse gemeenschap wat gewoon geen aandacht krijgt. Daar zou wat afwisseling in moeten komen. Er is ellende, maar er is ook heel veel lol.

En daar is in de gevestigde media geen aandacht voor.

Nou, wel voor de ellende, maar zelfs dan nog zo dat wij onszelf er niet in herkennen. Besnijdenis, eerwraak, dat zijn dingen waar Marokkaanse vrouwen al helemaal niet meer mee bezig zijn. Wij zijn hartstikke geëmancipeerd en nu zijn we nog bezig met onze mannen.

Wat die mannen betreft, de toon van Maghrebia is nogal politiek incorrect.

Dat ben jij toch ook een beetje, politiek incorrect? Ik ben iemand die de mannen best wel een verbaal pak slaag wil geven, want ik vind ook dat er genoeg hypocrisie is. Maar ik doe dat niet op de manier van Cisca Dresselhuys. De gedachte in de Nederlandse samenleving is dat je pas kan emanciperen wanneer je het geloof loslaat. Maar dat is onzin, want wij emanciperen juist via ons geloof.

Hoezo dan?

Het geloof geeft ons juist rechten. Van ons wordt bijvoorbeeld verwacht dat we maagd zijn voor het huwelijk, maar volgens ons geloof geldt dat ook voor de mannen.

En dat vind jij een voorbeeld van emancipatie via het geloof?

Ja! En er is nog veel meer!

Zoals?

Een vrouw mag van de islam gewoon werken en vrijuit bewegen in de samenleving. Sommige Marokkaanse mannen laten hun vrouw liever niet naar buiten.

Het probleem ligt bij de mannen en niet bij de religie, bedoel je.

Precies! Maar het zijn vrouwen die de mannen hebben opgevoed en daarom wil ik de vrouwen verzamelen en onderlinge solidariteit kweken en dit soort dingen bespreken. Moeders en dochters. Wij zijn de vrouwen van de toekomst. Nederlandse vrouwen zijn ook welkom. Er zijn Nederlandse vrouwen die heel graag voor de site willen schrijven, ik heb al artikelen opgestuurd gekregen. Kijk, op het moment dat jij een campagne ‘Hoofddoekje Opzij’ gaat voeren, zoals Dresselhuys doet, ja, dat kan ze gewoon niet maken. Ze weet niks van de vrouw achter die hoofddoek. Die kan heel geëmancipeerd zijn. Ze bedekt haar vrouwelijkheid, ze wil die niet tonen in de omgang met mannen. Of je nou je haar kort knipt en geen make-up opdoet of je vrouwelijkheid op een andere manier verbergt, je bent allebei met emancipatie bezig. Maar Dresselhuys staat niet open voor die gedachtegang daarachter. Ik vind dan dat zij met onderdrukking bezig is, door andersdenkenden niet te accepteren. Je moet jouw gedachtengang niet aan anderen willen opleggen. Op Maghrebia is iedereen welkom: hoofddoeken, vrouwen met krullen…

Alleen de mannen krijgen er flink van langs.

De mannen moeten voorál gaan kijken. In de rubriek Dolle Zina interview ik elke week een Marokkaanse vrouw over haar ervaringen met de Marokkaanse man. En in de nieuwe editie, die op 1 februari verschijnt, is er een verhaal over zes Marokkaanse vrouwen die bewust hebben gekozen voor een niet-Marokkaanse man.

Hoe zijn de reacties op Maghrebia?

Positief. Vanuit de media heb ik nog niet zoveel gehoord. Ik heb wel binnenkort een ronde tafel-interview met wat redactieleden van Trouw, en ik sta straks in de Flair en ik ben op TV West geweest en ik kom ook op Televisie Utrecht. Ik ben dus bezig.

Maghrebia lijkt een beetje geënt op de Viva.

Ja, daar kan je het wel mee vergelijken. De slogan ‘Voor de zelfbewuste Marokkaanse vrouw’ wil ik veranderen in ‘Voor de zelfbewuste vrouw’, want het is gewoon voor iedereen, voor alle vrouwen. Vrouwen zijn gewoon heel belangrijk in de samenleving.

Maghrebia gaat wel alleen maar over Marokkanen. Turken ben ik bijvoorbeeld op de site niet tegengekomen.

Nee, dat komt ook nog wel. Eerst wil ik dat beeld van de Marokkaanse vrouw rechttrekken.

Hoe reageren de Marokkaanse mannen?

Allemaal positief.

Kijk aan. Want er staat een interessant interview met Jihad Alariachis van de Meiden van Halal op je site. Die vertelt dat ze spijt heeft van de uitzending over homo’s, omdat er zo enorm veel kritiek was van vooral de Marokkaanse mannen. Zoiets is jou niet overkomen?

Nee, mij niet. En Jihad kennende, ik weet niet, maar volgens mij zou ze het zo weer doen. Nederlanders willen dat het allemaal heel snel gaat met de modernisering van de Marokkaanse gemeenschap. Maar alles gebeurt al bij ons, er zijn ook Marokkaanse homo’s. Homoseksualiteit is bij ons bekend. Alleen, het wordt niet besproken. Jihad is gewoon een pionier op dat gebied. Ik weet zeker dat het over vijftig jaar gewoon normaal is. We zijn gewoon met allemaal nieuwe dingen bezig, hier. Het is allemaal nieuw. Als ik naar mijn ouders kijk, mijn moeder was schapenhoedster, ze kan niet lezen en schrijven. Ik ben journalist, ik ben constant aan het lezen en schrijven en in Nederland aan het rondreizen. Dat is in één generatie gebeurd, dus ik vind dat het allemaal best snel gaat, alleen misschien niet snel genoeg voor de Nederlanders. Wat dat betreft vind ik Nederland heel ongeduldig.

Nou ja, het zou al heel wat zijn als er geen bakstenen meer bij homo’s door de ruiten gingen.

Ja, maar ja, mijn zus heeft een hele goede Nederlandse vriend die homo is en die zegt dat hij nog altijd het meeste door Nederlanders wordt uitgescholden. En ik heb een hele goeie vriend die uit Katwijk komt, waar die ook wordt uitgekotst door de Nederlanders.

Vanwege zijn homoseksualiteit?

Ja, door de christelijke gemeenschap. En dan heb ik ook zoiets van, ja, moeten we het nou echt alleen gaan gooien op Marokkanen. Ik weet dat het geen lieverdjes zijn, maar Nederlanders moeten niet hypocriet zijn. Die weten ook wel dat homo’s door lang niet alle Nederlanders worden geaccepteerd.

Ja, door christenen niet, inderdaad.

Wat zeg je?

Niks. Waarom ben je eigenlijk op het Internet gegaan?

Omdat iedereen daar ís! Om zoveel mogelijk mensen te bereiken.

Levert het al wat op, jouw site?

Nog niet, maar er zijn al wel wat adverteerders.

Haal je alle kosten eruit?

Ja, dat wel. Maar het kost ook allemaal tijd.

Je bedoelt dat je er veel onbetaalde uren in steekt.

Ja.

Hoeveel bezoekers krijg je?

Ik heb in de anderhalve maand dat de site bestaat ongeveer tienduizend bezoekers gehad.

Zou je niet liever een papieren blad maken, voor in de kiosk?

Ik heb al een uitgeverij gevonden die het wil uitbrengen.

Echt waar?

Ja, uitgeverij Van Gennep.

En het gaat echt gebeuren? Wanneer?

Ik wil eerst even kijken hoe het op Internet loopt. Het heeft voor mij geen haast, hoor. Het contract is al ondertekend, maar ik wil eerst eventjes op Internet mijn slag gaan slaan.

Heb ik nou een primeur op Frontaal Naakt?

Eigenlijk wel!

Weet je al wel hoe die papieren versie eruit gaat zien?

Hetzelfde als op Internet: gladjes, gelikt, luxe. Het moet luxe uitstralen. Gewoon een glossy maar tegelijk rauw en – hoe zeg je dat – direct! Geen omslachtig taalgebruik maar gewoon zeggen waar het op staat.