Toorn van God
Traudl de Jonge
Patrizia Laquidara (foto: Luigi de Frenza)
Vroeger was religie het enige dat mensen hadden om het leven, het heelal en de rest te verklaren. Wateroverlast, blikseminslag, wintertenen, een schaap met vijf poten of Sint Vitusdans: alles viel te verklaren door aan te nemen dat God weer eens ontstemd was over het een of ander. Een lekker simpel en overzichtelijk wereldbeeld. De almachtige Heer der Heerscharen wist alles beter, je kon je dus maar beter schikken in je lot.
Nou is het gekke dat bij �cht grote calamiteiten, zoals – bijvoorbeeld – een pandemie, religieus ingestelde types God altijd een handje willen helpen. God moet namelijk wel héél erg boos zijn als hij, in zijn oneindige wijsheid, besluit ruim een derde deel van de bevolking op te ruimen.
Zo kon het gebeuren dat in een groot deel van Europa Joden verantwoordelijk werden gesteld voor de builenpestepidemie van 1347. In de eerste plaats hadden Joden Jezus Christus – de zoon van god, jawel, lees het Nieuwe Testament er maar op na! – vermoord. Op zichzelf al een ernstige zaak in de ogen van christenen. Maar daar kwam nog bij dat Joden – uiterst verdacht, dat spreekt – opvallend weinig last hadden van ‘de zwarte dood’. Met andere woorden: een duivels complot, tijd om af te rekenen met Joden. God wil het!
De giftige cocktail van geloven in God, blinde paniek en kwaadaardige stompzinnigheid leidde tot zogenaamde ‘pogroms’. Onder andere in Bazel, Straatsburg en Keulen werden Joden massaal over de kling gejaagd.
Sinds de introductie van Onderzoek & Wetenschap (driewerf hoera voor het Vrije Westen!) weten we dat builenpest wordt verspreid door rattenvlooien. Alstublieft. Niks geen Joden die waterputten vergiftigen of de toorn van God. Joden leefden veel hygiënischer dan de gemiddelde Europese drollenboer in de Middeleeuwen, zodoende ging ‘de zwarte dood’ goeddeels aan hen voorbij.
Aan geloven in god heb je dus helemaal niks, als het er op aankomt. Aan investeren in Onderzoek & Wetenschap des te meer. Geen wonder dat tegenwoordig alleen nog moderne middeleeuwers als de Kaboutervrouwtjes van Halal, kardinaal Simonis en überchristen Bas van der Vlies in God geloven.
Historicus Traudl de Jonge (Heiligerlee, 24 oktober 1973) is als onderzoeker verbonden aan het Stutterheim Del Ferro Instituut te Amsterdam. Aan de Zuid-Afrikaanse universiteit van Witwatersrand promoveerde zij in 1999 op het proefschrift Eyewash and deceit, an introductory study of Maoism and the communist quest for a paradise.
RSS