Amour
Stella Bergsma
Illustratie: Pulpcovers.com
‘So it goes,’ zegt een karakter uit Kurt Vonneguts Science Fiction klassieker Slaughterhouse Five iedere keer als er iets ergs gebeurt. Het klinkt als een dooddoener, maar ergens heeft het iets dieps. Een soort filosofisch diep, zoals Parmenides ooit constateerde dat alles wat is is en niet niet kan zijn.
Volgt u mij nog? Iets constateren wat zo is en daar tegelijk kalm, maar ook heel verbaasd over zijn. ‘Zo gaat dat’. denk je als je Amour bekijkt. Ja mensen, zo gaat dat nou. We leven en dan gaan we dood. We worden ziek, we takelen af, kunnen niet meer praten en slapen alleen nog maar.
Gruwelijke dingen
Regisseur Michael Haneke is een meester in “So it goes”. Alles wat hij laat zien in zijn films lijkt oordeelvrij. Hij toont het gewoon met een objectieve camera. Vaak ook met een objectief camerastandpunt. Een endje van de mensen af, als een observator. Daar heb je ze, de mensen, ze drinken thee en praten over de dood, huilen, slapen, schuifelen zichzelf naar hun rolstoel.
In vroegere films, zoals Funny Games, laat hij met dit bijna kille, objectieve camerastandpunt de meest gruwelijke dingen zien. Mensen die gemarteld worden en lijden, zonder de trucjes waar film zich van bedient om emoties bij de kijker op te wekken. Zonder close ups, aanzwellende violen, voice-overs of andere poespas.
Collectieve zelfmoord
Het gevaar van deze methode kan zijn dat het kijken ernaar soms een beetje saai wordt. Zo saai als het echte leven wat hij laat zien, zeg maar. Zo zie je in een van zijn eerste films, Der Siebente Kontinent, een gezin twee uur lang zich voorbereiden op hun collectieve zelfmoord. Ze vernietigen systematisch al hun bezittingen.
Voor zoiets gruwelijks als de daad die ze van plan zijn te doen, was het een van de saaiste films die ik ooit zag, toch kon ik mijn ogen er niet vanaf houden. In Amour zien we een ouder echtpaar dat worstelt met de aftakeling van de vrouw. Ze krijgt een beroerte en gaat langzaam achteruit. We volgen ze naar het onvermijdelijke einde.
Langdradig en traag
De film is langdradig en traag. Zet een camera in het bejaardenhuis en je hebt ongeveer het zelfde effect. Toch blijf je kijken naar deze mensen. Tussen alle Hollywood blockbusters is het af en toe wel fijn dat er een film is die het leven van alle glamour ontdoet en het toont zoals het is. We leven, houden van elkaar en gaan dood. So it goes.
Stella Bergsma is dichteres en frontvrouw van de band EinsteinBarbie. Tussen het zingen door schrijft ze graag en heeft overal een mening over. U kunt haar volgen op Twitter.
RSS