Frans Smeets

Wilders heeft laten uitrekenen wat de euro ons gekost heeft en of het niet voordeliger is om de gulden weer in te voeren. De uitkomst was verrassend (kuch). De gulden opnieuw invoeren, scheelt ons klauwen vol geld.

Er werd nogal denigrerend over dat onderzoek gedaan, omdat het onderzoeksbureau op voorhand geen groot voorstander van de euro was. Nou, en? Alsof bij vele onderzoeken in opdracht van financiële instellingen of de Europese Commissie naar de voor en nadelen van de euro de resultaten niet al van te voren te voorspellen zijn. Onderzoekbureaus geven het resultaat dat de opdrachtgever wil zien of de opdrachtgever laat de vraagstelling onderzoeken bij een bureau waar de uitkomst het meest schikt. Niets nieuws onder de zon.

Ik vind die hele kosten/baten analyses helemaal niet relevant. Als je oorlog weet te voorkomen, dan zou ik direct voor de euro kiezen al stort de hele economie in en kost het miljarden euro’s. Het denken in kosten/baten in beide kampen toont eerder de magere basis van de euro aan. Alsof die munt alleen bestaansrecht heeft als er iets te verdienen valt.

Zelf denk ik dat de terugkeer naar de gulden of andersoortige munt onafwendbaar en zelfs wenselijk is. Niet, omdat het geld kost, maar uit andere overwegingen.

Het beeld dat de voorstanders van de euro scheppen, namelijk, dat deze onderdeel is van een natuurlijke vooruitgang en dat je ook niet terug kunt naar de tijd van paard en wagen, is een drogreden. De euro is niet tot stand gekomen uit een maatschappelijke dynamiek of behoefte vanuit de bevolking, maar een geforceerd project van financiële instellingen en politieke idealisten opgegroeid in het naoorlogse Europa. Voor de eerste groep is het een verdienmodel, voor de tweede een dwangmiddel om de droom van een federaal Europa te realiseren.

Het is een kwestie van volgorde. Normaliter had een gezamenlijke munt (monetaire unie) het mooie sluitstuk moeten zijn op een verregaande integratie op politiek-, fiscaal- en sociaal gebied. Men is echter gewoon in het diepe gesprongen en heeft gehoopt dat een monetaire unie de Europese natiestaten zou dwingen tot vergaande politieke-, fiscale- en sociale integratie, dit uitgevoerd door Europese instellingen als: de Europese Commissie, het Europees Parlement, het Europees gerechtshof en zelfs met een eigen president. Oftewel: een van boven opgelegde tekentafeldemocratie.

Het zijn de bevolkingen die zich niet vertegenwoordigd voelen die roet in het eten gooien. Bij referenda gooien ze de kont tegen de krib en de opkomst bij Europese verkiezingen zijn beschamend laag. De bevolkingen weigeren de Europese instellingen legitimiteit te geven. De Europese bestuurders en parlementariërs kijken vervolgens als een Rutgeriaans bang konijntje naar referenda en nationale verkiezingen. Als een populistisch, maar goed redenaar als Nigel Farrage in het Europese Parlement speecht, druipt het Melkertzuur uit het parlement. Men wil niet van kritiek weten en het beeld van democratietje -en landjespelen verstoord hebben.

Ook het beeld dat Nederland met de rug naar Europa staat, is niet waar. De onvrede met betrekking tot Europese democratie leeft in alle Europese landen. Nederland is het land waar die onvrede zich in nieuwe partijen (SP en PVV) gekanaliseerd heeft. Iets, wat in andere landen ook gaat gebeuren. Nederland is met zijn euro-sceptische houding dan ook eerder een gidsland, dan dat het met de rug naar Europa staat.

Alle voorstanders van de euro duiken voor de vragen: hoe van Europa een werkzame democratie te maken en hoe van zeventien landen met elk hun eigen taal en cultuur, van Finland tot Griekenland, tot een politieke-, fiscale- en sociale unie te komen waar de afzonderlijke bevolkingen zich in kunnen vinden.

Het enige dat de voorstanders van de euro kunnen verzinnen, is het Europese parlement, de commissie en de president meer macht geven, in de ijle hoop dat ze dan wel geaccepteerd gaan worden. In de praktijk betekent meer macht naar Brussel echter meer wantrouwen en afkeer naar Europese instellingen.

De euro is ook niet nodig om oorlog te voorkomen of problemen op te lossen. De Europese landen zijn economisch afhankelijk van elkaar en ik geloof niet dat we elkaar weer de hersens gaan inslaan zonder euro. Daar is in Europa niemand meer voor te porren. Voor Europese samenwerking heb je geen eenheidsmunt nodig.

Het hele concept van een monetaire- en politieke unie om de klassieke natiestaat te temmen is sowieso achterhaald. Er wordt kunstmatig Landje Europa gespeeld met een eigen vlag en volkslied, waar zelfs het vijandbeeld van buitenlandse barbaren niet geschuwd wordt.

Europa als nieuwe natiestaat. We leven echter niet in de tijd van continentalisering, maar van globalisering. De hele wereld woont in onze steden en Europa is niets anders meer dan een fysiek kunstmatig gegeven. Je ziet dat mensen naar politieke schaalverkleining streven, terwijl ze tegelijkertijd in contact staan met de hele wereld.

Daar horen geen Europese grenzen of een continentale natiestaat bij. Ik denk dat op termijn de Europese gedachte van een natiestaat gebruikt gaat worden voor een xenofobische agenda van ‘de vreemdeling buiten de deur houden’.

Met de financiele crisis komt het probleem van een enkele munt zonder politieke unie in alle kracht bovendrijven. De noordelijke landen hebben de grootste moeite om hun bevolkingen te overtuigen en de zuidelijke landen zien dat ze met de invoering van de euro hun zelfbeschikkingsrecht zijn kwijtgeraakt.

De euro verbroedert niet en leidt niet tot stabiliteit, maar dwingt en werkt als een splijtzwam tussen de Europese volkeren. Niet langer samenwerking uit overtuiging en solidariteit, maar omdat het moet. De euro heeft het voor elkaar gekregen dat de Europese droom gedegradeerd is tot een financieel dwangmiddel. Het zijn niet de politicologen of historici die Europa sturen, maar autistische economen en financiele experts, die denken dat door het schuiven van miljarden de euro gered kan worden.

De euro is voor de Europese droom een Paard van Troje dat vijftig jaar samenwerking ondermijnt en een gevaar kan zijn voor de stabiliteit en vrede in Europa.

Frans Smeets heeft ook een camperverhuurbedrijf. Lezers van Frontaal Naakt krijgen een korting op de totale huurprijs van vijf procent.