Chinese karakteristieken
Ozymandias
Illustratie: Jacob Collins
Op 20 januari werd de inaugurele rede van president Barack Obama overal ter wereld live uitgezonden. Voor de Chinese censoren had hij nog een onaangename verrassing in petto; onverwacht sprak hij harde woorden uit over het onderdrukkende communisme. Recall that earlier generations faced down fascism and communism not just with missiles and tanks, but with sturdy alliances and enduring convictions, zei Obama.
Gelukkig blijven Chinese programmamakers immer alert. Precies op het moment dat Obama deze woorden sprak, werd de uitzending onderbroken en schakelde de studio over naar een analyse van de economische uitdagingen voor president Obama.
De Chinezen hebben groot gelijk om in de speech te knippen. Obama bezondigde zich immers aan een Godwin. Bovendien zijn de opmerkingen kwetsend. The government doesn’t want people to be hurt, was het commentaar dat een Chinese studente politicologie gaf op deze actie. Connecting fascism to communism is a hurtful thing to hear for those in China.
Mensen willen niet gekwetst worden en daarom moet er gecensureerd worden. Dat klinkt als een logische redenering. Sinds 1978 hebben Deng Xiaoping en opvolgers het communistische China steeds meer hervomd in de richting van het kapitalisme, echter zonder dit ooit kapitalisme te noemen. Er mocht immers niemand gekwetst worden. Daarom spreekt men niet van kapitalisme, maar van socialisme met Chinese karakteristieken.
Het socialisme met Chinese karakteristieken moet vooruitgang en ontwikkeling stimuleren. Derhalve is het noodzakelijk dat het Chinese publiek massaal toegang krijgt tot het Internet. Ook hier heeft de Chinese overheid er een zware taak aan om het internetter te beschermen van allerlei pijnlijke zaken, zoals de dissidente opinie. Met dank aan The Great Chinese Firewall worden sites geweerd die gevaarlijk zijn voor de stabiliteit in China, zoals die van de BBC en Amnesty International. Verder zijn met Google duidelijke afspraken gemaakt om ongewenste zoekresultaten af te schermen voor de Chinese gebruiker. Er schijnt bovendien een departement te bestaan met meer dan 30.000 ambtenaren die zich intensief bezig houden met het opsporen van illegaal Internetgebruik. Waar mogelijk, worden controversiële uitingen per direct van het web verwijderd.
Maar dat is nog niet alles. Af en toe moet er een voorbeeld gesteld worden, zo blijkt uit een schokkende verslag door de Washinton Post. Begin 2000 kwam een groep van jonge Chinezen regelmatig bij elkaar om ideeën uit te wisselen over democratie, mensenrechten en politieke hervormingen. De autoriteiten kregen er lucht van, lieten een mol infiltreren, arresteerde de hele groep, en dwong hen schuldbekentenissen af te leggen. De arrestanten kregen gevangenisstraffen van tussen de acht en tien jaar. De mol is naar Thailand gevlucht, zelf ook verbijsterd dat de autoriteiten zo hard hebben opgetreden.
Het oog van Sauron speurt niet alleen naar ongewenste politieke overtuigingen. Porno lijkt een minstens zo belangrijk doelwit voor vervolging. Alle middelen lijken geoorloofd om dit verderfelijke en corrumperende fenomeen te bestrijden, van het sluiten van websites tot arrestaties van pornoverkopers en pornomakers. Er zijn zelfs mensen gearresteerd die na een inval van de politie op heterdaad zijn betrapt op porno kijken. En onder meer vanwege een stomende sekspartij die er niet om liegt, werd de film Lust Caution in de ban gedaan en kon daarna de hoofdrolspeelster Tang Wei in China niet langer aan de bak komen.
Dat de Chinese machthebbers zowel het vrije woord als de porno op meedogenloze wijze vervolgen, kan geen toeval zijn. Ik durf de stelling aan dat hoe minder censuur er is op de seksualiteit, hoe vrijer de samenleving is op andere terreinen. Een overheid die zijn burgers voldoende vertrouwt om de censuur op te heffen over de seksualiteit, heeft ook voldoende vertrouwen in hen om kunnen gaan met vrije nieuwsgaring, vrijheid van meningsuiting en vrije verkiezingen.
Ozymandias pleit voor een China met minder socialisme en meer Chinese karakteristieken.
RSS