‘In Nederland draait het om zieligheid’

Peter Breedveld

Vier van de met uitzetting bedreigde asielzoekers zijn niet zo zielig als wordt gesuggereerd in de filmpjes van 26.000 Gezichten, bleek uit een groot artikel in HP/De Tijd van vorige week. Dat leverde de redactie van het opinieblad de nodige beledigingen en bedreigingen per e-mail op, schreef hoofdredacteur Henk Steenhuis in een redactioneel. Frontaal Naakt wilde meer weten.

Wat stond er nou precies in die mails?

Het was opvallend dat de mensen die zich niet in het stuk konden vinden zo obstinaat, extreem reageerden. Je kunt blijkbaar niet anders dan op een laatdunkende manier reageren als je het met iemand niet eens bent.

U hebt het nu over een laatdunkende toon, maar in uw redactioneel spreekt u van dreigementen.

Niet in de zin van ‘We gaan een bom voor je deur leggen’, maar de organisatie achter 26.000 Gezichten liet ons fijntjes weten dat ze met enkele honderden cineasten samenwerkt en dat ze ons blad op allerlei manieren in diskrediet zouden kunnen brengen, als ze daar zin in had.

Hoeveel mails hebt u gekregen?

Weet ik niet, heb ik niet bijgehouden. Ik moet je eerlijkheidshalve ook zeggen dat op de eindredactie iemand zit die de ingezonden brieven doet, die is het pand uit, dus dat weet ik niet. Maar we hebben verschillende brieven ontvangen. Deze week hebben we brieven afgedrukt van mensen die blij zijn dat we dit zo hebben uitgezocht en opgeschreven, volgende week drukken we er één af van iemand die het er niet mee eens is.

In het Parool van 9 juni is kritiek op het artikel. Is uw redactioneel er vóór geschreven of daarna?

Er vóór.

Daarom wordt er dus in uw redactioneel niet op die kritiek ingegaan. In ieder geval hekelt Het Parool het feit dat u de vier filmpjes hebt gekozen waarvan Justitie al had gezegd dat ze niet deugen.

Doorgaans heb ik een hoge dunk van wat de auteur van het Parool-stuk, Paul Arnoldussen, heeft te beweren, maar nu snap ik de opwinding niet zo. Hij maakt een paar denkfouten. Hij is kwaad over het feit dat we vier gevallen hebben onderzocht waarvan minister van Vreemdelingenzaken Verdonk al had gezegd dat in de filmpjes over hen misschien niet het hele verhaal werd verteld. Dat hebben we opgepakt, vervolgens heeft Fleur Jurgens wekenlang onderzoek gedaan, op allerlei manieren gereconstrueerd hoe de levens van die mensen er uitzag, ze heeft wederhoor gepleegd, is met die mensen gaan praten en daar hebben wij een stuk over geschreven. Je zou dus kunnen zeggen dat het ministerie van Justitie de media heeft getipt. Overal ter wereld staan de kranten en bladen elke dag vol met stukken die het resultaat zijn van tips. Wat is er tegen het feit dat een journalist een tip natrekt? Ik snap daar niets van!

Maar u spreekt van een steekproef…

Dat klopt ook. Het is een steekproef. Geen willekéurige steekproef, maar toch een steekproef.

Was het niet sterker geweest als u vier andere gevallen had nagetrokken?

Ik vond dít al vrij sterk. Ik vind het trouwens prima als mensen zeggen dat die asielzoekers zo zielig zijn dat ze, wat ze ook aan mekaar lullen, hier moeten blijven. Maar ik zou zeggen, kijk eens wat we wél hebben gevonden. We hebben aan fact finding gedaan en we beweren dat die films van 26.000 Gezichten sfeerachtige impressies die een oneigenlijk, onheus beeld geven van de positie van die mensen. We doen geen uitspraken over die andere 25.996 gevallen, al geeft het je wel te denken als je ziet dat deze vier filmpjes op geen enkele manier de lading dekken. Het maakt me nieuwsgierig naar die andere gevallen. Het Nederlandse vreemdelingenbeleid is heel eigenaardig. In landen als Amerika kunnen mensen van buiten het land in komen als ze willen werken. Dan wordt gekeken of er werk voor ze is, of ze capabel zijn, enzovoort. In Nederland draait het om zieligheid. Wie een zielig verhaal heeft kan hier misschien blijven. Dat nodigt natuurlijk leugens uit. Het zit in het systeem ingebakken om hier met zielige verhalen te komen, want als je zegt: ‘Ik kom uit Colombia, ik ben arts, jong, sterk en ambitieus en ik wil in Nederland werken’, dat kan hier niet.

Maar dat die vier gevallen die door u zijn nagetrokken niet deugden, dat wisten we al. Dat had Justitie al aangegeven.

Maar Justitie heeft niet verteld wat er met die gevallen precies aan de hand was. Wij zijn dat gaan uitzoeken.

Omdat u zeker wist dat daar iets mee aan de hand was.

Zo gaat dat vaker in de journalistiek, dat je een tip krijgt. Maar als de overheid een tip geeft, is dat blijkbaar opeens fout. Ik kan dat niet volgen.

Maar u had toch vier andere gevallen kunnen nemen?

Prima! Laat het Parool dat maar doen en daar een stuk over schrijven.

Peter Breedveld is tegenwoordig helemaal idolaat van Juana Molina.

(Ingezonden mededeling)

Op 26 juni op de Spreeksteen in het Oosterpark
om 13.15 uur naast de muziektent :

Kom ook en kijk op: WWW.SPREEKSTEEN.NL