Erdoğan-gambiet
Klootvis

Gambiet is een term uit het schaakspel waarbij een speler één of meerdere stukken opoffert om daardoor een betere positie te bereiken. Meestal wordt de term gebruikt voor de wijze waarop een schaakpartij begonnen wordt.
De termen ‘koningsgambiet’ of ‘damegambiet’ zullen veel mensen bekend in de oren klinken. Maar zo zijn er honderden benamingen met varianten en subvarianten in de schaakliteratuur beschreven. Vaak genoemd naar de schaker die als eerste die opening op het schaakbord legde, of het land waar de speelwijze bekend werd. Amerikaansgambiet, Spaansgambiet, Euwegambiet en Kasparovgambiet zijn nog een paar namen uit een enorme lijst.
Turks Gambiet is de titel van een boek van de Russische schrijver Boris Akoenin. Hoofdpersoon is Erast Fandorin, een speurder die tijdens de Russisch-Turkse oorlog van 1877 tot 1878 een Turkse spion moet ontmaskeren.
Gambiet wordt soms ook als term in de politiek gebruikt. Bekend is het Gorbatsjovgambiet uit 1987, toen de toenmalige Sovjetleider de Amerikanen ervan verzekerde dat Rusland nooit als eerste kernwapens zou inzetten. Dit Russische offer moest de ultraconservatieve Amerikaanse oppositie tegen bilaterale wapenakkoorden verzwakken.
De regering van minister-president Recep Tayyip Erdoğan zit in een impasse. Ze slaagt er niet in nieuwe wetgeving in te voeren op tal van gebieden en ondervindt binnen en buiten het parlement veel tegenwerking.
Kwesties als die rond de ultranationalistische organisatie Ergenekon en Balyoz, mogelijke pogingen tot een staatsgreep, ze etteren maar door. De macht van de militairen lijkt enigszins ingeperkt maar hun druk blijft enorm. Op de achtergrond bepalen ze nog steeds voor een belangrijk deel het beleid.
En criminele organisaties hebben veel meer macht dan men voor mogelijk houdt. Ze zijn in staat wetgeving tegen te houden of te veranderen. Het parlement dat een veto negeerde van president Abdullah Gül over de verlaging van de straffen voor de schuldigen van een groot omkoopschandaal in de voetbalwereld is daarvan een voorbeeld.
De klad zit er goed in. Op het gebied van democratische hervorming, spreiding van economische activiteiten, verandering van het juridisch systeem en een nieuwe grondwet wordt nauwelijks nog vooruitgang geboekt en wetgeving komt niet van de grond.
Persvrijheid en het buitenlands beleid ten aanzien van bijvoorbeeld Israël, Syrië, Irak en Iran zijn ook heikele thema’s voor de regering Erdoğan.
En dan bestaat er natuurlijk nog de eventuele toetreding tot Europa op de politieke agenda. De harmonisatiewetgeving voor aanpassing aan Europese regels ligt op heel veel dossiers gewoon stil. En de oppositie van Frankrijk en Duitsland tegen toetreding van Turkije, samen met het komende voorzitterschap van Grieks Cyprus als voorzitter van de EU, zou de zaak wel eens helemaal kunnen doen bevriezen.
Ik denk dat het verstandig zou zijn als Erdoğan de toenadering tot Europa wat nieuw leven in zou blazen. Hij zou zich daarmee kunnen verzekeren van nieuwe financiële injecties en ondersteuning van verschillende projecten op het gebied van harmonisatie en daarmee van steun voor zijn binnenlands beleid. Hij zou bijvoorbeeld zijn bezwaren tegen het voorzitterschap van Grieks Cyprus kunnen laten vallen.
Met andere woorden: hij zou het Erdoğan-gambiet kunnen spelen.
Klootvis is een marxistische anarchist die zich al kapotschaamde voor Nederland in de tijd van Pim Fortuyn. Gelukkig leefde hij al als Allah in Turkije toen Geert Wilders opkwam. Vanaf vandaag is Klootvis (een oude Rotterdamse uitdrukking) onze man in Turkije. Lees zijn weblog.






RSS