Peter Breedveld

Cartoonist Gregorius Nekschot heeft het aan de stok met imam Abdul Jabbar van de Ven. Van de Ven -dezelfde die op televisie Geert Wilders kanker toewenste- roept moslims via verschillende internetfora op een klacht bij het Meldpunt Discriminatie Internet (MDI) in te dienen tegen Nekschots ‘walgelijke site met zwaar beledigende tekeningen’. Ook voelt Van de Ven, die de mannen van de Hofstadgroep aan de nodige fatwa’s pleegt te helpen, zich vanwege één van Nekschots cartoons persoonlijk bedreigd. Het MDI probeert het Openbaar Ministerie zover te krijgen een strafzaak tegen Nekschot te beginnen. Intussen is Nekschots site genomineerd voor de Clickburg Webcomic Awards

Al met al is het eigenlijk best vreemd dat je niet al veel eerder gedonder hebt gekregen. Vind je niet?

Er is op het forum van fok.nl door één of andere linkse activist wel eens een oproep gedaan om actie tegen mijn site te ondernemen, maar die werd al meteen afgemaakt door mensen die zeiden: ‘Ben je helemaal gek. Dat is satire, daar moet je vanaf blijven’.

Maak je je zorgen?

Ik heb niet zoveel ervaring met dat MDI. Ze schijnen niet zoveel van de grond te krijgen, maar het kan zijn dat ze nu het klimaat mee hebben, dat is mijn zorg. Er is een politiek klimaat om zaken aan de orde te stellen in het kader van die normen en waardendiscussie en dat alles niet zomaar kan. Dus als er uit politieke hoek druk wordt uitgeoefend op de officier van justitie, heb je kans dat er wel wat gaat gebeuren. Ik hou daar rekening mee. Ik ben niet achterlijk, ik zie wat er in de politiek gebeurt. Er zijn partijen en groeperingen die vinden dat het mooi is geweest. Dat er eens paal en perk gesteld moet worden aan het idee dat alles maar moet kunnen.

Jij zoekt wel bewust de grenzen op

Nou, er zijn taboes, Peter. Ik neem trouwens aan dat je Peter heet? Dat Peter Breedveld je echte naam is?

Absoluut.

Oké. En je bent journalist. De stijl van jouw site spreekt me wel aan. Je bent toch ook een soort vrijdenker. Ik heb wel de indruk dat je nog een beetje vastzit aan een politiek verleden.

Vind je me te gematigd?

Nou, ik denk dat je politiek erg correct bent geweest. Dat je bezig bent daar op één of andere manier van los te komen.

Je hebt gedeeltelijk gelijk, al heb ik het altijd onverteerbaar gevonden dat er over sommige onderwerpen niet fatsoenlijk te praten was. Dan kom ik van nature in verzet.

Ja, precies. Dat heb ik ook altijd gehad, misschien in nog wel sterkere mate dan jij. Er zijn nadrukkelijke taboes in Nederland, onderwerpen waarover je niet mag praten en als je dat wel doet is dat vloeken in de kerk. Dan krijg je onmiddellijk de hele goegemeente over je heen. Dat betekende voor mij dat ik mijn heil op internet heb moeten zoeken want voor mij was geen enkel platform.

Je bent alle redacties afgeweest om je cartoons aan de man te brengen.

Ik heb er inderdaad de nodige gezien. Ik werd soms gewoon uitgelachen. Meestal werd er niks gezegd. Hoogstens een ‘Je hoort nog van ons’ en dan hoorde ik natuurlijk niks meer. Toen heb ik besloten om dan maar het internet op te gaan. Met redelijk succes.

Hoeveel bezoekers heb je?

Weet ik niet.

Maar je site is succesvol.

Absoluut.

Hoe weet je dat?

Dat merk ik aan het aantal reacties dat binnenkomt, en wat ik tegenkom als ik mijn naam op Google loslaat. Gregorius Nekschot is een onderwerp waar stevig over wordt gediscussieerd. Vandaag kwam ik weer wat tegen waarbij men elkaar flink te lijf ging, want je bent of vóór, of je bent tegen Gregorius Nekschot. Een tussenweg is er niet.

Je zoekt dan ook bewust de grenzen op.

Klopt. Ik vind het leuk om te poeren in dat politiekcorrecte denken, dat Nederland beheerst. Dat kan alleen als je een duidelijke positie kiest. Anders krijg je nooit de discussie die ik wil.

De laatste tijd is er wat meer variatie in de onderwerpen die je kiest, maar het ging lange tijd bijna alleen maar over de islam en over moslims. Gaat het je nou eigenlijk vooral om het politiekcorrecte denken of om de moslims?

Er zijn twee dingen die me bezighouden. Het politiekcorrecte denken, dat discussies over de islam onmogelijk maakt, maar de islam als zodanig vind ik op sommige punten ook een krankzinnige religie. Ik vind het gewoon merkwaardig en absurd en gek. Lachwekkend. De positie van de vrouw in de islam vind ik belangrijk. Het is krankzinnig: lange tijd is de strijd tegen de Zuid-Afrikaanse Apartheid het vlaggenschip van de Linkse Kerk geweest. Nu hebben we de islam in huis, die de vrouw als neger behandelt en dat mag je dan niet kritisch benaderen. Dat vind ik onverteerbaar, meten met twee maten is dat. Dus de islam als zodanig wil ik ook op de hak nemen. Waarom zou dat niet kunnen? Per slot van rekening accepteren we in Nederland al eeuwen dat het christendom op de hak wordt genomen. Dat is nou juist onderdeel van mijn cultuur, daar wil ik graag aan vasthouden. Het politiekcorrecte denken en de islam, die vormen een explosief mengsel waar ik graag mijn tanden in zet.

Waarom doe je dat onder pseudoniem?

Omdat ik beducht ben voor de consequenties, Peter. Ik probeer zo anoniem mogelijk te blijven omdat ik me er vanaf het begin al van bewust was dat wanneer ik de islam ridiculiseer ik wel eens het slachtoffer van scherpslijpers zou kunnen worden. Theo van Gogh was daar veel luchthartiger in, die dacht dat ze hem toch niets zouden doen omdat hij een dorpsgek was. Ik wil graag blijven ademhalen. Ik maak de islam belachelijk en volgens mij is dat nog erger dan de islam uitschelden. Door de islam te bespotten tast ik de fundamenten van die godsdienst aan. Ik denk dat de echte fanatiekelingen het gevaar daarvan wel inzien. Ik ben ervan overtuigd dat ik een target ben als ik met mezelf te koop ga lopen, met m’n kop op televisie kom en noem maar op.

Fokke en Sukke-tekenaar Jean-Marc van Tol noemt jou een bange poeperd.

Ik heb me vreselijk gestoord aan de Fokke en Sukke-cartoon die in de krant verscheen op de dag dat Theo vermoord was. Een typische Kopspijkers-oplossing. Schandalig. Juist nu moeten cartoonisten en columnisten een vuist maken. We leven hier in Nederland, we hebben een eeuwenlange traditie op het gebied van de vrije meningsuiting. Voltaire heeft hier zijn boeken laten uitgeven omdat dat in zijn eigen Frankrijk niet kon. Jan en alleman is hier eeuwenlang naar toegevlucht en dan zouden wij alles inleveren? Schandalig. Ik vind de opstelling van het team van Fokke en Sukke en dat van Kopspijkers echt lafhartig. Van Tol mag mij bang noemen, prima. Ik ben realistisch, ik weet met wie ik te maken heb. Ik beticht op mijn beurt Van Tol van lafheid, door geen stelling te nemen. Dat vind ik niet oké. Niet van een cartoonist.

Geloof je helemaal niet in positieve ontwikkelingen binnen de islam?

Nee. De bulk van de moslims die in Nederland wonen zal ongetwijfeld wel opgaan in mainstream Holland, dat geloof ik wel. Maar er is een te grote groep die niet mee zal gaan. Uit principe niet. Daar moeten we wel degelijk rekening mee houden en daar zullen we consequenties van ondervinden. Misschien ken je dat boek Onzichtbare ouders van Margalith Kleijwegt wel, en vorige week was er weer gedonder in de Efteling. Heel kleine kinderen wijzen de Nederlandse maatschappij al af. Dus er blijft hoe dan ook een grote groep over die per se niet mee wil.

Streef je naar een bepaald doel met je site? Zit daar misschien iets van idealisme achter?

Juist niet. Iedereen die met een bepaalde vorm van idealisme komt aanzetten wil ik onderuithalen. Met geloven, overtuigingen en idealisme moet je oppassen. Ik wil mensen waarschuwen dat ze zich bezighouden met illusies.

Dat neigt toch naar idealisme.

Precies, dus ik schop liever.

Jouw ouders waren hippies.

Hèhè. Daarom. Ik ken mijn pappenheimers. Ik zet me af tegen de geest van de jaren zestig en zeventig. Dat is afgrijselijk geweest. Dat zal later in de geschiedenisboeken ook worden beschreven als de meest afgrijselijke periode die Nederland ooit heeft getroffen. Op het rampjaar 1672 na. En de Tweede Wereldoorlog, uiteraard. Al die zogenaamde idealen vormden een mooie façade waarachter het voornamelijk ging om het strelen van het eigen ego en de platte lustbevrediging. Dus zodoende ben ik lekker cynisch en allergisch voor mooie verhalen.

Je kan heel goed tekenen. Heb je een opleiding op dat gebied genoten?

Ik heb iets in die richting gedaan.

Verdien je je brood er ook in?

Daar ga ik liever niet op in, Peter. Ik wil zoveel mogelijk vermijden dat mensen aanwijzingen krijgen over wie ik ben.

Er zijn mensen die jouw cartoons vergelijken met de antisemitische cartoons van de nazi’s.

Dat verwijt is in onze mailbox ook regelmatig binnengekomen. Daar kan ik veel over zeggen. Punt eén is dat moslims geen bedreigde, zielige minderheid zijn. Er zijn er 1,3 miljard. Punt twee is dat er merkwaardige aspecten aan de islam zitten. Ik kan dat niet helpen. Mij vallen dingen op die ik als uiterst onrechtvaardig beschouw en uiterst curieus. Die inspireren mij. Komt ook nog eens bij dat ik de actualiteit nauwgezet volg en moslims nou eenmaal veel in het nieuws zijn. Dus dienen ze zich aan als onderwerp voor mijn cartoons. Maar ik ben daar niet monomaan in, want op mijn site staan ook cartoons over andere dingen. Ik heb ook een mening over de journalistiek, Peter. Die steek ik ook niet onder stoelen of banken.

Is het echt zo erg gesteld met de journalistiek?

De journalistiek vormt een belangrijke macht. Vroeger waren journalisten gewoon verslaggevers. Tegenwoordig wordt een bepaald type mens opgeleid tot journalist. Ze krijgen allemaal een bepaalde manier van denken bijgebracht, komen ook bijna allemaal uit dezelfde sociale klasse, de middenklasse of hoger. Dan breng je dus ook een bepaald wereldbeeld mee, kijk je door een bepaalde bril, vanuit bepaalde idealen naar de wereld. Als wat je ziet niet overeenkomt met dat wereldbeeld, pas je dingen aan of negeer je dingen. Zo heb ik bijvoorbeeld altijd de behandeling van Hans Janmaat schofterig gevonden. Alsof die man niet ook recht had op een mening. Hij is als een melaatse behandeld. Pim Fortuyn is ook lange tijd weggezet als een querulant of een clown. Als er van tevoren een bepaald beeld van je is gevormd, zoals nu weer van Geert Wilders, dan kun je ook eigenlijk geen goed meer doen. Dat komt doordat journalisten tot een kaste behoren. Een kaste waarbinnen bepaalde opvattingen heersen over wat goed en kwaad is, wat wel en niet kan, een hele serie ge- en verboden. Alle omroepen en kranten zitten in het politieke midden of zijn linkserig. Ook de Telegraaf vind ik niet echt rechts. Een alternatief geluid kom je niet tegen. Dat heb ik altijd onrechtvaardig gevonden.

In veel van jouw cartoons worden mensen van achteren genomen.

Ja. Dat tekent gewoon lekker. Je kan het uiteraard ook van voren doen, maar dat laat zich niet lekker tekenen. Ik ben er wel eens van beticht seksuele aberraties te hebben. Ik kreeg eens een uitgebreide mail van een psychiater, die kende mij niet, maar die heeft op basis van mijn prenten een diagnose gesteld. Die stelde dat ik eng en gevaarlijk ben.

Trek je je dat aan?

Nee. Ik vond het eigenlijk een compliment. Ik dacht: ‘Ik ben op de goede weg’.

Nu heb je Abdul Jabbar van der Ven achter je aan. De man die Geert Wilders kanker toewenste.

En die fatwa’s heeft uitgesproken, vergis je niet. De leden van de Hofstadgroep zijn bij hem fatwa’s komen halen.

Hij zegt dat extremistische uitwassen als jouw site moeten worden bestreden.

Doet me denken aan het Duitsland van de jaren 20. Hitler pleegde in 1923 een mislukte putsch. Toen heeft hij Mein Kampf geschreven en besloten om gebruik te maken van de instituten die er toen waren, om te proberen op democratische wijze aan de macht te komen. Dat is hem gelukt. Bij van der Ven zie ik hetzelfde mechanisme. Hij is na zijn optreden bij Andries Knevel als extremist bekend komen te staan, nu probeert hij met de gereedschappen die hem zijn aangereikt, zoals het MDI, zijn doelen te bereiken. Hij wil natuurlijk niet meer worden geassocieerd met de Hofstadgroep en zo. Het is een verandering van tactiek. Dit is een poging om één lastige horzel te verwijderen. Als moslims iets erg vinden is het de ridiculisering van de islam. De gulle lach is dodelijk voor types als Van der Ven. Als er gelachen kan worden, ben je niet meer bang. En als mensen niet meer bang zijn, waarom zouden ze dan nog in God geloven?

In de cartoon waardoor Abdul Jabbar zich persoonlijk bedreigd voelt, wordt hij onder handen genomen door dr. Beul. Dat is een vast personage van je, hè?

Ja, ik ben erg blij met dr. Beul. Dr. Beul is een probleemoplosser. Hij heeft overal een oplossing voor, in tegenstelling tot mensen die rekening moeten houden met allerlei nuances. Als dr. Beul een TBS-patiënt onder handen neemt, heb je nooit meer last van recidive. Dat is het mooie van cartoonist zijn. Er zijn dingen die helaas niet kunnen, maar die laat ik dan maar door dr. Beul doen.