Frontaal
Naakt
28 januari 2008

Octobriana

Peter Breedveld

rood_jan2008_10 (34k image)
Illustratie: Robi Roboter

Een schaarsgeklede seksbom met superkrachten en een paar enorme borsten, een kruising tussen Brigitte Bardot en Superman. Octobriana was een Russische superheldin die in de jaren zestig streed voor de idealen van de communistische revolutie van 1918, de ‘Oktober Revolutie’. Geen vriendin van de Sovjetregering, deze Octobriana. Zij was ontsproten aan de geesten van een aantal recalcitrante jongeren die zich hadden verenigd in de Progressieve Politieke Pornografie Partij (PPP). De leden van de PPP waren gedesillusioneerd omdat de Sovjet-Unie, in plaats van een rechtvaardige samenleving, was verworden tot een totalitaire maatschappij van onderdrukking en vervolging.

‘Octobriana’ betekent zoveel als ‘de geest van de Oktober Revolutie’. Ze stond voor alles waar de Sovjetburgers alleen maar van konden dromen: rechtvaardigheid en vrijheid. Ze beleefde de meest bizarre avonturen. Zo bestreed ze een gigantische radioactieve walrus in Rusland en moest ze in China het vege lijf zien te redden temidden van een kudde op hol geslagen bisons.

Geïnspireerd door de Russische bezetting van Hongarije verzonnen de makers van Octobriana een verhaal waarin de Soviets probeerden de Verenigde Staten op de knieën te krijgen met behulp van de Jivaro-indianen uit het Amazone-gebied. De Jivaro’s richtten met hun blaaspijpen en vergiftigde, dodelijke pijlen een ware chaos aan in de VS. Octobriana wist ze echter met de hulp van Noord-Amerikaanse Apache- en Sioux indianen te verslaan.

Zo’n staatsgevaarlijke strip konden de Soviet-autoriteiten natuurlijk niet dulden. De politie en de geheime dienst maakte jacht op de leden van de PPP en probeerde zoveel mogelijk exemplaren van het blad Mtsyry, waar de strip over Octobriana in verscheen, in handen te krijgen en te vernietigen.

Eén van de mannen achter Octobriana, de van oorsprong Tsjechische Petr Sadecky, wist naar West Europa te ontkomen, waar hij begin jaren zeventig een boek publiceerde: Octobriana and the Russian Underground. Octobriana groeide hier uit tot een cultfiguur. Overal dook ze op in populaire kunstuitingen. Geheel in de geest van de pure communistische idealen bezat namelijk niemand het auteursrecht op de Russische superheldin. Ze was van niemand, en tegelijkertijd van iedereen. De Britse activistische striptekenaar Bryan Talbot heeft haar gebruikt in zijn werk, en in Amerika inspireerde ze onder andere striptekenares Trina Robbins.

Ook rockster David Bowie raakte in de ban van Octobriana. Hij liep jarenlang rond met het plan om een film over Octobriana te maken, waarvoor hij de liedjes al had geschreven. Voor de hoofdrol had hij de popzangeres Amanda Lear weten te strikken. Uiteindelijk is er van zijn plannen echter niets terechtgekomen. Bowie had trouwens een leren jasje waar de stripfiguur op stond afgebeeld en dat is gejat door de Nederlandse popjournaliste Elly de Waard. Daarover is hij nog steeds geweldig gepikeerd. Bij tijd en wijle brengt hij het ter sprake.

Octobriana speelt een belangrijke rol in het album Cacoïne en Commando’s uit de Agent 327-reeks van Martin Lodewijk. Lodewijk heeft wel haar naam veranderd in ‘Novembriana’. Daar heeft hij een goede reden voor, want de Oktober-revolutie vond eigenlijk in November plaats. Dat heeft te maken met een het feit dat in Rusland ten tijde van de revolutie een andere kalender werd gebruikt dan in het Westen.

Octobriana (65k image)

Eerder gepubliceerd in De Haagsche Courant.

Algemeen
Reageren? Mail de redactie.