Strijd om Dorrepaal
Peter Breedveld
De slag om Stalingrad (1943) wordt als het grote keerpunt in de Tweede Wereldoorlog gezien. In die slag kregen de Duitsers gevoelige klappen toegediend en werd het begin van de Duitse nederlaag ingeluid. In werkelijkheid gebeurde dat al in het begin van de oorlog, tijdens de Duitse invasie van Nederland.
In de relatief onbekende slag om Ypenburg werd de Duitse luchtvloot gedecimeerd. Bijna driehonderd vliegtuigen werden door het Nederlandse leger, dat met antieke wapens moest vechten, vernietigd. Dat is mede de oorzaak van het mislukken van een Duitse invasie van Engeland geweest.
Voor die slag om Ypenburg, waarbij de Nederlandse strijdkrachten er in slaagden het militaire vliegveld Ypenburg tijdelijk op de Duitsers te heroveren, was het gevecht om villa Dorrepaal weer cruciaal. In die villa zaten op de vroege morgen van 10 mei 1940 Duitse parachutisten verschanst, die het de Nederlanders onmogelijk maakten door te trekken naar Ypenburg, dat enkele kilometers achter de villa ligt. Drie Nederlandse soldaten, met proviand op weg naar een Nederlandse zoeklichtpost in Stompwijk, waren vanuit deze villa doodgeschoten.
Villa Dorrepaal staat recht tegenover de Tolbrug over de Vliet, aan het einde van de Fonteynenburglaan. Nu is er een tuincentrum gevestigd van de stichting Schroeder van der Kolk, die met verstandelijk gehandicapten werkt. Toen was Dorrepaal een rusthuis. Schuin tegenover de villa, aan de andere kant van de Vliet, waar nu de Fonteynenburgkerk staat, stond toen het buitenhuis Heeswijk. In Heeswijk bevond zich een sectie Nederlandse infanterierekruten en een patrouille van de bereden artillerie, die in een vuurgevecht met de Duitsers aan de overkant waren verwikkeld.
Tijdens de beschietingen arriveerde een jonge officier in Heeswijk, tweede luitenant George Maduro. Maduro had de opdracht villa Dorrepaal te heroveren en de weg vrij te maken naar Ypenburg. Maduro besloot een soort shock and awe‘-tactiek toe te passen: hij liet de paar manschappen, die hij tot zijn beschikking had, de villa van verschillende kanten bestormen nadat met een verborgen pantserafweergeschut vijf schoten waren gelost, om de Duitsers de indruk te geven tegenover een enorme overmacht te staan.
Eén groepje soldaten kreeg van Maduro de opdracht de villa vanaf de voorkant binnen te dringen. Een tweede groepje, waarover hij zelf de leiding nam, bestormde Dorrepaal vanaf de zijkant. Een derde groepje bleef achter in Heeswijk, om rugdekking te geven. Maduro droeg een vaandrig op de leiding over te nemen in het geval hij zelf zou sneuvelen.
De bestorming voltrok zich in een moordend tempo, waarbij de mannen op hun allerhardst over de Tolbrug renden. Intussen werd er vanuit Dorrepaal hevig op ze geschoten. Maduro slaagde er als eerste in de villa binnen te dringen. Hij hoorde luide voetstappen en krakend glas, maar Duitsers zag hij niet. Totdat hij een kelderdeur ontwaarde, die hij opende. Vier oude dametjes kwamen tevoorschijn, die hem vertelden dat er Duitsers in de kelder zaten. Hände hoch! Nicht schiessen! riep Maduro de kelder in. Wir schiessen! was het antwoord.
Maduro liet een korporaal, die samen met hem de woning was binnengekomen, de keldertrap afdalen en een aantal schoten lossen. Kreten van angst en pijn weerklonken en daarna: Bitte, nicht mehr schiessen! De verovering van villa Dorrepaal was een feit, de Duitse invasie van Den Haag voorkomen. Voorlopig natuurlijk, want na het Duitse bombardement van Rotterdam en de daarop volgende Nederlandse capitulatie kwamen Ypenburg en de hofstad alsnog in Duitse handen.
Maduro verrichtte tijdens de bezettingsjaren veel verzetswerk. Uiteindelijk werd hij opgepakt en gevangengezet in het concentratiekamp Dachau, waar hij in februari 1945 aan vlektyfus overleed. Postuum werd hij geridderd. De miniatuurstad Madurodam is naar hem vernoemd.
Eerder verschenen in De Haagsche Courant. Bronnen onder andere E.H. Brongers: De Slag om de residentie.
RSS