Home » Archief » Moet u al bijna kotsen?


[09.09.2019]

Moet u al bijna kotsen?

Fréderike Geerdink


Scène uit Yasujiro Ozu’s An Autumn Afternoon (bron: Hayao Miyazaki)

‘The Act of Killing’ is met afstand de meest overweldigende film die ik ooit heb gezien. Hij werd me getipt door docenten van mijn master-opleiding ‘International Journalism’ als voorbeeld van een film waarbij de onverwachte vorm, namelijk re-enactment, uitzonderlijk goed gekozen is. Dat is het, maar de film heeft me vooral inhoudelijk een oplawaai gegeven. Al het geweld was nagespeeld, maar legde een schokkende werkelijkheid bloot.

De film gaat over ‘gangs’ (ze noemen zichzelf zo, vol trots) in Indonesië die in 1965 en 1966 massaslachtingen aanrichtten onder ‘communisten’. De slachtoffers zouden leden van de communistische partij zijn, maar de zeker één miljoen slachtoffers waren vooral gewone burgers die van linkse sympathiën of van atheïsme werden verdacht en ethnische Chinezen en andere minderheidsgroepen. De maker van de film, Joshua Oppenheimer, wilde eigenlijk een film over de slachtoffers maken. De Indonesische regering gaf daar geen toestemming voor en stelde Oppenheimer voor in plaats daarvan de moordenaars te interviewen, de ‘helden’. Aanvankelijk zag hij dat niet zitten, tot hij de mannen ontmoette en het idee ontstond om de moordpartijen na te spelen. De mannen, dol op westerns, zagen het helemaal zitten hoofdrolspelers te worden in een film over moord en doodslag.

Wat er vervolgens ontstaat is ontluisterend. Zowel de mannen zelf als dorpelingen spelen de slachtoffers en omdat de ‘gangs’ nog altijd veel macht hebben in hun gemeenschappen, durft niemand te weigeren. Mensen zitten op stoelen, worden vastgebonden en ‘gewurgd’, de ‘gangs’ vaak lachend bij de herinnering maar de slachtoffers met de angst in de ogen en soms hevig snotterend smekend om genade. Ondertussen reflecteren de mannen op hun daden. Die waren terecht, want de misdaden van de communisten waren van zo’n onuitsprekelijke wreedheid dat níet optreden simpelweg geen optie was.

Communistische wreedheden

Alleen, die onuitsprekelijke wreedheden van de Indonesische ‘communisten’ bestonden helemaal niet. Dat een groot deel van de bevolking daar anders over dacht, kwam onder andere door een film die de Indonesische autoriteiten hadden gemaakt en die de zogenaamde communistische wreedheden liet zien. Die film, zo vertelt Oppenheimer in dit interview (waarin ook wat niet-verbazingwekkende info over waar de oorsprong van die ‘gangs’ eigenlijk ligt, beste landgenoten), werd Indonesiërs jaar in jaar uit door de strot geduwd en kijken was verplicht, zelfs voor de jongste schoolkinderen.

Oké, propaganda, dat is niets nieuws, maar in ‘The Act of Killing’ gebeurt iets bijzonders. Die moordenaars weten dondersgoed dat de ‘communisten’ die wreedheden helemaal niet hadden begaan, maar wat pas tijdens het filmen, vier decennia later, in volle omvang tot ze door lijkt te dringen, is dat ze zélf de barbaren waren. Eén dader, een wurgdraad om zijn nek, stikt bijna in dat besef.

De parallel met Turkije en Koerdistan is natuurlijk snel getrokken. Al decennia lang duwt de Turkse staat zijn bevolking propaganda over de PKK door de strot en beschuldigt de groepering van de verschrikkelijkste misdaden. Het leger móet wel optreden. Maar de barbaar, dat is de staat zelf. De misdaden tegen de menselijkheid, die worden door het Turkse leger begaan. De staat weet het, de officieren die martelen, (massa)moorden en lijkschennis plegen, weten het want ze dóen het, maar misschien dringt het ook tot hen niet werkelijk door. Het is te groot om te beseffen misschien. Je zou stikken in de kots die je opgeeft uit afkeer van jezelf.

Omdraaiing van de werkelijkheid

De crux in de volledige omdraaiing van de werkelijkheid zit ‘m erin dat de bedenkers en uitvoerders van de massamoorden aan de macht bleven en de leugens over een periode van zowat een halve eeuw steeds dieper in het brein van hun bevolking én in hun eigen brein konden vastschroeven. Ook daar is de gelijkenis met Turkije evident.

Maar als Europees mens ontkwam ik er ook niet aan om deze werkelijkheid groter te trekken. Niet alleen omdat Nederland een rol speelt in de massamoorden waar ‘The Act of Killing’ over gaat (meer info in de film en het interview), maar ook omdat wij, witte westerse samenlevingen, in wereldomvattende zin dezelfde positie van macht hebben als de Indonesische ‘gangs’ en het Turkse leger. Onze macht is op niet meer gebaseerd dan het feit dat we, zoals James Baldwin hier in een paar zinnen voortreffelijk uitlegt, ‘space shuttles, banken, en wapens’ hebben. Die macht stelt ons niet pas paar decennia, maar al een paar eeuwen in staat het narratief te bepalen. De groteske leugenachtigheid van dat narratief, waarin wij de ontwikkelden zijn, de superieuren, de beschaafden, is evenredig aan de barbaarsheid die verdoezeld moet worden – kolonialisme, slavernij, uitbuiting, het wegvagen van oorspronkelijke bevolkingen, het leegroven van hele continenten, tot op de dag van vandaag aan toe.

Diepgewortelde leugen

Moet je zien hoe Baldwin dan verder gaat: ‘Wat jullie niet meer hebben, dat ben ik. Ik, de slaaf. Ik, het zw* dat ooit alles geloofde dat jullie mij wijs maakten. Niets wat je doet kan mij, laat staan mijn kind nog doen geloven, dat ik jouw mindere ben. In de hemel noch op aarde. Dat is voorbij. Ik heb al heel lang met jou te maken. Nu krijg jij met mij te maken. Want ik ben hier en ik blijf hier. Begrijp je wel?’

Degenen die lijden onder ons zien onze leugens al lang, gláshelder. Zoals de ‘communisten’ in Indonesië de leugens van de ‘gangs’, zoals de Koerden in Turkije de leugens van de staat. In ‘The Act of Killing’ is er een re-enactment nodig om de schokkende waarheid tot de daders te laten doordringen. Wat is er bij ons voor nodig? Is het sowieso mogelijk zo’n lange, diepgewortelde leugen te ontmantelen?

Voelt u ‘m al in uw keel? Moet u al bijna kotsen? Ik wel.

Fréderike Geerdink is journalist. Als Turkije-kenner en Koerdistan-correspondent leert ze veel over Nederland. Steun haar met een financiële bijdrage op Patron.

Fréderike Geerdink, 09.09.2019 @ 07:18

[Home]
 

1 Reactie

op 09 09 2019 at 07:18 schreef Peter:

Reageren? Leesfrontaalnaakt@gmail.com.

 


Home

Archief

 

Become a Patron!
 

Let op: Toelating van reacties en publicatie van opiniestukken van anderen dan de hoofdredacteur zelf betekent geenszins dat hij het met de inhoud ervan eens is.

 

pbgif (88k image)
 

Vermaakt u zich een beetje met deze site? Laat uw waardering blijken met een kleine donatie (grote mag ook!): NL59 RABO 0393 4449 61 (SWIFT BIC RABONL2U) o.v.v. ‘Frontaal Naakt’.

 

pbgif (88k image)
 

(Advertentie)
 

 

pbgif (88k image)
 

Meest gelezen in oktober

O Hoi, Jesse Klaver, ik heb geen zin om te boeten voor jouw papatijd

O Wat maakt die racistische boeren zo speciaal?

O Laat u niet door Nieuwsuur voor de gek houden

O Linkse Nederlander, extreemrechtse Turk

O Terreurboeren

O Seks is een dodelijk wapen in de handen van mannen

O De stilte over Halle is veelzeggend

O De mediterrane trekjes van Jort Kelder

O Destructieve journalistiek

O Hassnae en Fatima

 

Meest gelezen ever

O YouPorn

O Verplicht naakt douchen op school, jongens en meisjes bij elkaar

O De koning van het uittrekken van de damesslip

O Het totale en angstwekkende gebrek aan integriteit van de #Metoo-meute

O Het historische besef van Jeroen Pauw

O Opbokken met je racistische kinderfeestje

O De extreemrechtse terreur van Twitter-troll Ans Aarsema

O Anne Faber en de moslims

O Anita Borst is een held

O Smachten en soppen met Thierry Baudet

 

pbgif (88k image)
 

CONTACT
Stuur uw loftuitingen en steunbetuigingen naar Frontaal Naakt.

 

NIEUWSBRIEF
Ontvang gratis de Frontaal Naakt nieuwsbrief.

 

pbgif (88k image)
 

BLURBS
“How does it feel to be famous, Peter?” (David Bowie)

“Frontaal Naakt dient een publiek belang” (mr. P.L.C.M. Ficq, politierechter)

“Ik vind dat je beter schrijft dan Hitler” (Ionica Smeets)

“Wie verlost me van die vieze vuile tiefuslul?” (Lodewijk Asscher cs)

“Pijnlijk treffend” (Sylvana Simons)

“Echt intelligente mensen zoals Peter Breedveld.” (Candy Dulfer)

“De Kanye West van de Nederlandse journalistiek.” (Aicha Qandisha)

“Vieze gore domme shit” (Tofik Dibi)

“Ik denk dat de geschiedenis zal uitmaken dat Peter Breedveld de Multatuli van deze tijd is.” (Esther Gasseling)

“Nu weet ik het zeker. Jij bent de antichrist.” (Sylvia Witteman)

“Ik ben dol op Peter. Peter moet blijven.” (Sheila Sitalsing)

“Ik vind hem vaak te heftig” (Hans Laroes)

“Schrijver bij wie iedereen verbleekt, weergaloos, dodelijk eerlijk. Om in je broek te piesen, zo grappig. Perfecte billen.” (Hassnae Bouazza)

“Ik moet enorm lachen om alles wat Peter Breedveld roept.” (Naeeda Aurangzeb)

“We kunnen niet zonder jouw geluid in dit land” (Petra Stienen)

“Jij levert toch wel het bewijs dat prachtige columns ook op weblogs (en niet alleen in de oude media) verschijnen.” (Femke Halsema)

“De scherpste online columnist van Nederland” (Francisco van Jole)

“Elk woord van jou is gemeen, dat hoort bij de provocateur en de polemist, nietsontziendheid is een vak” (Nausicaa Marbe)

“Als Peter Breedveld zich kwaad maakt, dan wordt het internet weer een stukje mooier. Wat kan die gast schrijven.” (Hollandse Hufters)

“De kritische en vlijmscherpe blogger Peter Breedveld” (Joop.nl)

“Frontaal Naakt, waar het verzet tegen moslimhaat bijna altijd in libertijnse vorm wordt gegoten.” (Hans Beerekamp – NRC Handelsblad)

“De grootste lul van Nederland” (GeenStijl)

“Verder vermaak ik mij prima bij Peter Breedveld. Een groot schrijver.” (Bert Brussen)

“Landverrader” (Ehsan Jami)

“Voorganger van de Linkse Kerk in Hersteld Verband.” (Carel Brendel)

“You are an icon!” (Dunya Henya)

“De mooie stukken van Peter Breedveld, die op Frontaal Naakt tegen de maatschappelijke stroom in zwemt.” (Sargasso)

‘De website Frontaal Naakt is een toonbeeld van smaak en intellect.’ (Elsevier weekblad)

“Frontaal Gestoord ben je!” (Frits ‘bonnetje’ Huffnagel)

“Jouw blogs maken hongerig Peter. Leeshonger, eethonger, sekshonger, geweldhonger, ik heb het allemaal gekregen na het lezen van Frontaal Naakt.” (Joyce Brekelmans)

‘Fucking goed geschreven en met de vinger op de zere plek van het multicultidebat.’ (jury Dutch Bloggies 2009)

Frontaal Naakt is een buitengewoon intelligent en kunstig geschreven, even confronterend als origineel weblog waar ook de reacties en discussies er vaak toe doen.’ (jury Dutch Bloggies 2008)

‘Intellectuele stukken die mooi zijn geschreven; confronterend, fel en scherp.’ (Revu)

‘Extreem-rechtse website’ (NRC Handelsblad)

‘Peter schrijft hartstochtelijk, natuurlijk beargumenteerd, maar zijn stijl volgt het ritme van zijn hart.’ (Hafid Bouazza) ‘Complimenten voor Frontaal Naakt.

‘Scherpe confrontatie, zelfs als die soms over grenzen van smaak heen gaat, is een essentieel onderdeel van een gezonde democratie.’ (Lousewies van der Laan)

‘De meeste Nederlanders zijn van buitengewoon beschaafde huize, uitzonderingen als Peter Breedveld daargelaten.’ (Anil Ramdas)

‘Peter Breedveld verrast!’ (Nederlandse Moslim Omroep)

‘Breedveld is voor de duvel nog niet bang’ (Jeroen Mirck)

‘Nog een geluk dat er iemand bestaat als Peter Breedveld.’ (Max J. Molovich)

‘Godskolere, ik heb me toch over je gedróómd! Schandalig gewoon.’ (Laurence Blik)

 

pbgif (88k image)
 

 

pbgif (88k image)
 

LINKS

 

 

RSS RSS