Fallus
Lydia Vermeer

Plaatje van Jean-Léon Gérôme
Hoe kwam Petra ook al weer over de fallus te spreken? Ze deed dat in erg klinische termen. Als antropologe was zij Egyptische bezweringsformules tegengekomen om de doden te begeleiden bij hun reis naar het dodenrijk. Die bezweringen konden alleen helpen als ze werden uitgesproken door mannen met een fallus in erectie. Daarin ligt een overbrugging van dood en leven.
Een intrigerend verhaal, maar taalkundig klopt het niet helemaal, zei Petra: een fallus in erectie is volgens haar een soort verdubbeling. Dat wilde ik wel eens precies weten. En inderdaad, in mijn Oxfordwoordenboek staat: fallus is an image of the erect penis, as a symbol of generative power. Aardig om te weten en in mijn dagboek te zetten.
Met zo’n bezweringsformule heb je veel macht. Je kunt degene die al klaar is met zijn leven helpen aan een goede reis naar het dodenrijk. Zou je ook iets voor jezelf tot stand kunnen brengen? Zou een formule werkzaam kunnen zijn voor een eigen doel?
Stel dat John die Egyptische priester is en dat hij eenzaam en gefrustreerd ronddoolt, zou het dan niet een grote wens van hem zijn die bosnimf tegen te komen die hij eerst alleen maar mocht tekenen? Een nimf die zich er vereerd door voelt dat juist zij is uitgezocht om hem troost te geven. Doordat de
bezwering op de goede manier is uitgesproken, ligt het voor de hand wat er moet gebeuren om na die ontmoeting de reis goed voort te zetten. Later kan ik hem nog eens opnieuw tegenkomen, nu voor de verandering als bronnimf. Of ik zorg ervoor dat ik een ander tegenkom die ook goed is toegerust voor het genereren van die bijzondere power.
Petra zal ook wel het fallusverhaal van Herodotus over Egypte kennen. Wat zou haar interpretatie zijn? Een hobospeler loopt voorop en vrouwen in zijn voetspoor zingen een hymne ter ere van hun god. Zij hebben poppen bij zich van een halve meter hoog. De fallussen van die poppen zijn bijna even lang als hun lichaam. Met touwen bewegen de vrouwen de fallussen op en neer. Zo gaat die stoet de dorpen af. Herodotus vindt het vreemd dat die fallussen zo buiten verhouding zijn en dat alleen dat lichaamsdeel beweegbaar is. Onze leraar sloeg dat caput over, maar zal wel hebben begrepen dat wij graag op eigen houtje nog een uur wilden besteden aan het vertalen van het Grieks.
Fragment uit Terug naar Ariadne: bespiegelingen van een naaktmodel, uitgeverij Panta Menei, 1998.





RSS