Frontaal
Naakt
3 oktober 2026

Frontaal Naakts Brievenbusje


Illustratie: Margaret Brundage

Lieve lezers, bedankt voor uw post! Helaas heb ik vaak geen tijd om al uw vragen te beantwoorden. Soms zijn mails aanleiding voor een nieuw stuk, zoals de mails hieronder over Millennials en GenZ’ers, waar dit mijn reactie op is.

Verder vind ik het niet van tolerantie en ruimdenkendheid getuigen om (bijna) te stoppen met lezen zodra je iets tegenkomt dat je niet aanstaat.

Wat Jezus gevonden zou hebben van de romanisering van de christelijkheid, hoe moet ik dat weten? Hij lijkt me nogal een fundamentalist en geen groot kunstliefhebber, dus ik denk dat hij meegedaan zou hebben aan de beeldenstorm. De apostel Paulus vindt hij vast een eikel en de SGP een kutpartij. In de bijbel is hij vrouwvriendelijker dan Paulus en de mannenbroeders.

 

pbgif
 

De maan wordt bloed

Beste Peter,

Allereerst bedankt voor je scherpe stukken!

Naar aanleiding van je laatste stuk over het christendom had ik nog wat vragen/overwegingen.

In principe ben ik het wel met je eens en zegt het wat over deze tijd dat ik de huidige paus een stuk betere leider vind dan menig andere, maar ik vroeg me af hoe je tegenover christelijke mystiek en het gnosticisme stond. Ik neem aan dat onderstaande je in ieder geval allang bekend is.

Het christendom zoals we dat vandaag kennen, is gebaseerd op vier evangeliën die lang na de dood van Jezus zijn geschreven. Deze zijn waarschijnlijk met politieke bedoelingen zo gekozen. In wezen is het huidige christendom sterk beïnvloed door onder andere Romeins imperialisme, het patriarchaat of Perzisch manicheïsme, ook via de leer van Paulus.

Zou Jezus die leer hebben onderschreven?

Al vanaf zijn dood waren er ook vele andere evangeliën die hele andere visies uiteenzetten. Zo zag ik laatst een interessante video over het Gospel van Maria Magdalena. Dit evangelie stelt dat Maria Magdalena door Jezus werd gezien als degene die zijn leer het beste begreep. Wellicht was de leer van Jezus dus eigenlijk meer feminien dan masculien?

Daarnaast zijn er best wat christelijke mystici die ook met radicaal andere visies kwamen dan het “officiële” christendom, zoals de begijnen. Zie bijvoorbeeld Marguerite Porete.

Als uitsmijter wilde ik nog deze TikTok-video delen over het dekoloniseren van het christendom.

Overigens ben ik zelf niet christelijk. Ik kreeg wel op de een of andere manier religielessen op mijn openbare basisschool die neerkwamen op het vertellen van verhalen uit de bijbel.

Met vriendelijke groet,

Sjoerd van Wijk

 

pbgif
 

De maan wordt bloed (2)

Hi Peter,

Klopt helemaal wat je schrijft.
Tot mijn 33ste jaar in deze sekte gezeten.
Las de bijbel elk jaar van kaf tot kaf en sprak vloeiend de ’tale Kanaäns’.

Met veel plezier lees ik altijd je stukken. Ben blij dat er mensen zijn zoals jij die woorden geven aan dat wat zó duidelijk zichtbaar is maar door de sluier van taal, macht, angst etc. ge-gaslighted wordt.

Met vriendelijke groet,

John Enkhuizen

 

pbgif
 

Homohaat

Hoi Peter,

Eerlijk, ik snapte niets van de geschokte reacties. Hoe de fuck kun je het missen dat we 10-12 politieke partijen in de Kamer hebben die openlijk anti-LHBTQIA+ zijn? En dan die Van Tielen, die geen moment de haat van de VVD benoemde… Of dat van die “grappenmakers”: gewoon radicale transfoben…

Aan de nieuwszijde waren natuurlijk weer teringveel hetero mensen bereid om te praten over hoe erg het was en dachten te snappen hoe het zit. Er was Lale Gül die ook de politieke situatie compleet negeerde en afschoof op “de islam”. Tegenover haar zat iemand (ik dacht een SGP’er, maar weet niet wie) die stelde dat omdat SGP’ers/aanhangers daarvan mensen niet in elkaar slaan, dat dat geen homohaat is…

Maar helemaal bont maakte Renze (RTL 4) het. Wie nodig je uit om homohaat te komen duiden? Juist, de meest radicale homohater van Nederland: Mona Keijzer. De redactie had natuurlijk haar huiswerk niet gedaan, en dus kreeg ze weer alle ruimte radicaal te liegen en de schuld maar weer eens af te schuiven op moslim mensen.

Heel even nog dacht ik dat Mona lesbisch geworden was en daarom nu vond dat ze iets zinnigs te zeggen had…

Zelden werd homohaat, of beter gezegd, de normalisering ervan zo treffend in beeld gebracht als door Renze. Daar mocht Jan de Hoop ook klagen over het feit dat er tegenwoordig zoveel speciale aandacht voor is op scholen en dat je er beter “gewoon gedurende het jaar aandacht aan moet schenken”. Even vergetende dat het juist het feit is geweest dat er dan geen donder gebeurde dat deze dagen in het leven zijn geroepen…

Sorry, toch weer lang. Deze gruwelijke machteloosheid en grenzeloze domheid maakt me zo boos…

Met vriendelijke groet,

Iris Voorloop

 

pbgif
 

Millenials en GenZ’ers

Beste Peter

Het viel mij op in jouw bericht over de reactie van Brekelmans i.v.m. de aangekondigde stakingen dat je schrijft over generaties, waarbij je die heel makkelijk over één kam scheert. Generaties, een soort van astrologie van sociologen (en economen) om mensen makkelijker in hokjes te kunnen plaatsen, zijn natuurlijk geen homogene groep. Als ik kijk naar mijn klasgenoten, die bijna allemaal in hetzelfde jaar zijn geboren, dan zijn dat ook geen homogene groep mensen. Dat blijkt ook wel uit de de verschillende definities van generaties. Een voorbeeld daarvan is dat naar Amerikaans model de millennials geboren zijn tussen 1981 en 1996, maar in Nederland 1985-2000 wordt gebruikt. Er zijn er die een generatie tussen Generatie X en de millennials zien (Xennials)

Ook je beschrijving over je eigen generatie als zijnde veel beter (de werkethiek van de andere generaties zou stinken, ze voelen zich niet verantwoordelijk, ze houden zich niet aan deadlines….) is koddig. Nou goed, wat kritiek kan er ook af: Jouw eigen generatie werkte teveel over (wat de goede lezer natuurlijk als een verstopt compliment begrijpt: zie mijn generatie eens productief zijn) Aangesproken daarop, op bijvoorbeeld Bluesky, schiet je direct in de verdediging dat jij “anderen” hebt gesproken “die hetzelfde gedrag zien” en dat jij kan zien dat anderen niet hard werken. Begrijp mij niet verkeerd: Jij zal die ervaring hebben. Maar om jouw ervaring, of dat mensen uit jouw omgeving een bepaald gedrag zien, wil natuurlijk niet zeggen dat die waarneming volledig is. Al in de Griekse en Romeinse oudheid schreven filosofen en schrijvers over het vermeende verval van de jeugd. Okke Ornstein schreef in een van de reacties op jouw artikel op Bluesky dus ook zo fraai dat het “anekdotische geklets over millennials” niet wordt “gestaafd door feitelijke cijfers m.b.t. arbeidsproductiviteit”

Het zorgt er bij mij voor dat de rest van jouw artikel bijna werd overgeslagen, hoewel daarin waarschijnlijk het belangrijkste stond van jouw betoog “We willen onze verzorgingsstaat intact, onze verwarde mensen van de straat, we willen alles schoon en netjes en gezond en we willen dat die grote jongens, de Tata Steels en datacenters en Shells en Unilevers belasting gaan betalen”

Met vriendelijke groeten,

Jan Clevering

 

pbgif
 

Millenials en GenZ’ers (2)

Hard werken?

Kweenie hoor. Ik ben nou 75 en heb in veel bedrijven en hoedanigheden gewerkt, en dat zal bij tijden best ‘hard’ geweest zijn, al reserveer ik die term meer voor mijnwerkers en dat soort belastende arbeid, als u begrijpt wat ik bedoel. Niet voor kantoorwerk.

Zekers heb ik ook weken gemaakt van 80 uur en soms meer, maar om nou te zeggen dat dat harde labeur was, nou nee. Dat was de periode dat ik met de handen werkte wel anders, mijn knieën, schouders en polsen hebben het zwaar te verduren gehad de tijden dat ik kantoorwerk met handenarbeid zoals vloerenlegger of bouwvakker afwisselde.

Al van het begin af aan -jaren ’70- had ik kantoorcollega’s die om 5 voor 5 bij de prikklok stonden om maar geen minuut langer te blijven dan salaristechnisch verantwoord. En veel collega’s die wel aanwezig waren al die tijd, maar wier productie niet bepaald indrukwekkend was, terwijl ze hard bezig waren de koffieautomaat leeg te trekken of pauzes uit te ponden.

Waarmee ik maar wil zeggen dat het verschijnsel van alle tijden is en niet bepaald op te hangen aan een generatie. Moet je ook niet doen: samen optrekken is beter dan je tegen elkaar uit te laten spelen. En kijk eens waar we staan zonder dat ‘harde werken’: ondanks dat zijn we een van de rijkste EU landen.
Dus als oude knakker komt die discussie mij vreemd bekend voor: het is dezelfde constante zoals bijvoorbeeld in het onderwijs -ook nog onderwijzer geweest- waar altijd werd betreurd dat de jeugd van tegenwoordig niet zo verstandig was als vroeger. Dezelfde verzuchting die in vroeger eeuwen ook al gebezigd werd.

Lulletje Brekelmans staat in diezelfde traditie van zelf niks presteren en anderen verwijten niet hard te werken. Maar dat is typisch voor verrot rechts: anderen jouw eigen fouten verwijten.
Het zal me dan ook niet verbazen als hij wat later, als het embonpoint zich aandient, je hem zult zien in pandjesjas, hoge hoed en dikke sigaar in de smoel zoals het een karikaturaal figuur betaamt.
En nog steeds onverbeterlijk arrogant.

Ronald Peters

 

pbgif
 

Millenials en GenZ’ers (3)

Hoi Peter,

Pracht stuk en het klopt mensen tegenwoordig alleen werken kinderen in de opvang en net voor het eten thuis en dan hup naar bed. Geen familie leven meer.

Maar ik heb weleens gekeken naar uitzendingen over Australië mensen die gingen verhuizen er naartoe. Zoals mijn ouders dat deden in 1962. Helaas kwamen weer terug.

Maar waarom daarnaar toe het is niet alleen werken, maar belangrijk gezinsleven wat voorop staat. Nu al op de bbc aardig wat afleveringen gezien heb zelfs tegen mijn kinderen gezegd ga daarheen. Denk niet aan wat je achterlaat, ga gewoon het leven is daar totaal anders vrijer ja werken moet je maar vrije tijd op de stranden en zoals zij het zeggen de barbies, bbq. Zijn een vorm van gezelligheid.

Peter dat is hier ver te zoeken mensen in Nederland kunnen dat niet meer werpt irritatie op. En dan een misschien een niet bedoelde scheiding.

Gewoon een positieve reactie erop.

Ik zelf probeer als pensionada positief te blijven hoewel Jetten het weer op ons gemunt heeft, op waar IK jarenlang voor gewerkt heb.

Groetjes

Willem

 

pbgif
 

Ik heb altijd gelijk

De kop van je stuk “Waarom ik altijd gelijk heb“. Simpel, omdat, meestal het gelijk aan je zijde is.

Aart van Driel

 

pbgif
 

Wat voor kapitalisme willen we eigenlijk?

Beste Peter,

Dank je wel voor je blog, ik lees het vrijwel altijd met interesse en, (als jij het zelf schrijft) met plezier.

Tot zover de lofuiting.

De steunbetuiging dan: In reactie op het stukje van meneer de Gruijter: Frontaal Naakt lijkt mij een mooi onderdeel van een economie die we eigenlijk allemaal (zouden moeten) willen. Intellectueel verantwoord onderhoudend, prikkelend, tot nadenken stemmend, meditatief inspirerend en zelfs daarna nog meer. Woorden schieten te kort voor een beschrijving, en juist daardoor waardevol.

Vriendelijke groet,

Paul de Greef

 

pbgif
 

Macklemore

Dag meneer Breedveld,

Wellicht is dit interessant voor u. Angela de Jong stelt, ik parafraseer: „Ik ga naar een concert voor de liedjes, niet voor een politieke lezing. Of ik nu ga of niet, de problemen in Gaza worden er toch niet mee opgelost.”

Hoe verklaart zij dan het succes van het protestlied tegen Sun City? En droeg Ruud Gullit met zijn platform destijds niet wezenlijk bij aan de strijd tegen de opsluiting van Nelson Mandela? Wat deed Colin Kaepernick ook alweer?

Ze heeft gelijk: een concert , een voetbalwedstrijd of het knielen bij American football lost een conflict inderdaad niet direct op. Maar wegkijken is puur comfort; het normaliseert de situatie en maakt de toeschouwer medeplichtig. Ik zie die podcast dan ook meer als een exercitie in white privilege.

Anoniem

 

pbgif
 

Rare jurken

Ik heb altijd tegen mijn kinderen gezegd. Als mannen rare jurken gaan dragen, lange baarden en vreemde hoofddeksels dan moet je niets van wat ze zeggen geloven.

Met vriendelijke groet

Fred den Haring

 

pbgif
 

Nieuwsbrief