Home » Archief » Langzaam op weg naar de volgende grote oorlog?


[29.11.2019]

Langzaam op weg naar de volgende grote oorlog?

Werner de Gruijter


Scène uit Kwaidan (Kobayashi Masaki, 1964)

In onze wereld is geld verworden tot religieus doel dat alle middelen heiligt. De mens zelf is in de kern echter een moreel wezen. De steeds dwingender wordende economische geest botst daarom als water op vuur op deze innerlijke bezieling. Wat zijn daarvan de gevolgen?

In rap tempo wordt de welvaartstaat afgebouwd (eens opgebouwd om nooit meer oorlog te willen), neemt de sociale mobiliteit af (de meritocratie bleek grotendeels een mythe), wordt geknabbeld aan de rechtsstaat (denk aan CETA of de spionerende overheid) en valt de een na andere zekerheid weg. Met keer op keer als belangrijkste legitimering het argument dat de sociale staat teveel geld kost. Vroeger dachten ze daar heel anders over. Maar voorlopig zal niet uit een ander vaatje worden getapt dan uit het economische. Onze leiders lijken zich daarmee niet of onvoldoende te realiseren wat de giftige gevolgen hiervan kunnen zijn. Goedkoop is namelijk duurkoop.

Door langdurig niet in de kwaliteit van de gemeenschap te investeren zijn we als cultuur namelijk bezig een hoop onrustige zielen te kweken. Het gaat om mensen die zich in het nauw weten; en waarvan de meesten zich niet of onvoldoende bewust zijn van de eigen wilskracht (volgens de Sloveense filosoof Slavoj Zizek kunnen velen zich tegenwoordig gemakkelijker een oorlog tegen buitenaardse wezens voorstellen dan een menswaardige economie!) – dit is een ideale omstandigheid voor de opkomst van een mentaliteit die in psychologenkringen weleens wordt aangeduid met “zelf aangeleerde hulpeloosheid”; een destructieve houding waarin men verlangt naar de grote, sterke leider die met simplistische voorstellen wel even orde op zaken komt stellen – in ruil voor de absolute gehoorzaamheid. Het zijn de oude demonen die over heel het Westen langzaam lijken te zijn wakker gekust: de sluipende opkomst van het nationalisme met zijn leiderschapscultus.

Ideologische valkuil

Je kunt het deze dolende zielen echter moeilijk kwalijk nemen. Het draait namelijk in de verste verte niet meer om het lot van gewone mensen. Men voelt zich dus hulpeloos. Het draait namelijk om geld en management in plaats van om humanisme en echt leiderschap. Na het Imperialisme, Marxisme en Fascisme is dat de nieuwe ideologische valkuil waarin we zijn aanbeland.

Geld is macht. In onze geglobaliseerde wereld meer dan ooit zelfs – dus als zich dat concentreert in minder en minder handen; dan is er weinig voorstellingsvermogen voor nodig om in te zien wat dat betekent voor de democratie. Je hoeft bovendien Machiavelli niet te hebben gelezen om te weten dat macht zich alleen laat temmen door tegenmacht. En daar zit nu juist het probleem. Bij die tegenmacht; de man op straat (in zijn zelf aangeleerde, maar zeker ook gecultiveerde hulpeloosheid) ziet zichzelf eerder als een onafhankelijk en afgescheiden individu, dan dat hij zichzelf ervaart als onderdeel van een groter geheel. Hij weet zich in zijn infantiliteit niet verbonden met het lot van anderen die niet direct behoren tot zijn clan – en ook al gaat deze instelling ten koste van zijn eigen belang: het deert hem niet.

Anno nu is het dus allemaal los zand.

We strijden niet gezamenlijk voor de Grieken, de Belgen en weet ik veel wie; we strijden niet gezamenlijk voor onze pensioenen; we strijden niet gezamenlijk voor het lot van onze studenten, schoonmakers, advocaten, werklozen, leraren, politieagenten… enzovoort. En dat maakt het organiseren van een constructieve democratische tegenmacht, tegen de internationaal georganiseerde elites, vrijwel onmogelijk. De roep om compassie (bij uitstek het middel om de balans te bewaren) wordt daardoor in machtscentra niet gehoord.

Vloeken in de kerk

Sterker nog, geven om kwetsbaren als teken van beschaving is vandaag de dag bijna vloeken in de kerk – kijk naar hoe er bijvoorbeeld met de Grieken wordt omgegaan. Velen denken nu dat de Grieken met onze belastingcenten uit de brand zijn geholpen. Maar inmiddels is zo’n 55 procent van de jong volwassenen in Griekenland werkloos en een derde van de bevolking kan zich geen medische zorg veroorloven – het belastinggeld uit het Noorden is (heel pervers) namelijk in de zakken beland van vooral Duitse en Franse, maar ook Nederlandse investeerders. Wat een minachting spreekt daaruit voor de gewone man.

Het lijkt alsof onze leiders de ‘economische’ logica zijn vergeten achter het helpen van mensen. Immers, sommigen van ons (en dat kan iedereen overkomen) ervaren pech in hun leven. Maar met een beetje hulp, rust en vertrouwen zijn ze prima in staat om later weer veel terug te geven aan de samenleving. Maar dan moeten ze die hulp wel krijgen – anders (menselijk, maar al te menselijk) verpieteren ze en worden ze giftig. En realiseer je daarbij dat niet iedereen even assertief is en voor zijn eigen belangen opkomt of de juiste connecties heeft. Mensen verschillen. En daar zal dus rekening mee moeten worden gehouden – wil de balans tenminste bewaard blijven. En dat gebeurt dus niet of onvoldoende in zogenaamde ‘participatiesamenlevingen’ of in Griekenland of waar dan ook waar de economische geest huishoudt. Dat levert namelijk geen korte termijn winst op. En daar draait het om. Zo simpel is het.

Maar als je met mensen omgaat als straathonden, als wegwerpartikelen: dan gaan ze zich daar ook naar gedragen. Vrijwel iedereen zou zo langzamerhand kunnen weten dat Griekenland niet het enige land is waar de fascisten in opkomst zijn. Maar ja, dan onze politici… De Engelsen hebben een mooie uitdrukking voor hun kortzichtige blik, namelijk: penny wise and pound foolish!

Strijdvaardige verbondenheid

Weet dat de confrontatie met de realiteit niet eeuwig op zich laat wachten. Het blijft giswerk natuurlijk, maar denk dan bijvoorbeeld eens aan een escalatie van de economische crisis binnen nu en tien jaar; aan verdere afkalving van de democratie; aan opkomend nationalisme; toenemende xenofobie; financiële repressie; protest; op termijn wellicht een oorlog om de aandacht af te leiden.

Of is dit soms allemaal te hysterisch? Het gaat ons immers toch goed!? Onze democratie is sterk genoeg. En als het echt nodig is, als het moment daar is, dan voelen we die strijdvaardige verbondenheid echt wel!

Inderdaad, deze waarschuwing is dus ontzettend vergezocht…

Werner de Gruijter (1976, Winterswijk) psycholoog en docent sociale wetenschappen op de Hogeschool van Amsterdam. Hij verdiepte zich zowel in Jungiaanse psychoanalyse als in de geschiedenis van het Westerse intellectuele denken.

Werner de Gruijter, 29.11.2019 @ 09:19

[Home]
 

1 Reactie

op 29 11 2019 at 09:19 schreef Peter:

Reageren? Leesfrontaalnaakt@gmail.com.

 


Home

Archief

 

Become a Patron!
 

Let op: Toelating van reacties en publicatie van opiniestukken van anderen dan de hoofdredacteur zelf betekent geenszins dat hij het met de inhoud ervan eens is.

 

pbgif (88k image)
 

Vermaakt u zich een beetje met deze site? Laat uw waardering blijken met een kleine donatie (grote mag ook!): NL59 RABO 0393 4449 61 (SWIFT BIC RABONL2U) o.v.v. ‘Frontaal Naakt’.

 

pbgif (88k image)
 

(Advertentie)
 

 

pbgif (88k image)
 

Meest gelezen in november

O Het geweld tegen Kick Out Zwarte Piet is een onverkorte oorlogsdaad

O Waarom Zihni Özdil een leugenachtige klootzak is

O Het domme gekakel over Theo van Gogh

O Beseffen Tijs van den Brink en Paul Verspeek dat ze met mensenlevens spelen?

O Ik wil wel weer eens een programma waar géén Nazi in zit

O Dreigen en intimideren voor Zwarte Piet

O Hoe we 24/7 worden gegaslight door Domrechts, het OM en de media

O Hengelo, keurige, laffe stad van niks

O Als Rutte echt een staatsman was, praatte hij ook met Kick Out Zwarte Piet

O Wij zijn allemaal hartstikke tegen racisme

 

Meest gelezen ever

O YouPorn

O Verplicht naakt douchen op school, jongens en meisjes bij elkaar

O De koning van het uittrekken van de damesslip

O Het totale en angstwekkende gebrek aan integriteit van de #Metoo-meute

O Het historische besef van Jeroen Pauw

O Opbokken met je racistische kinderfeestje

O De extreemrechtse terreur van Twitter-troll Ans Aarsema

O Anne Faber en de moslims

O Anita Borst is een held

O Smachten en soppen met Thierry Baudet

 

pbgif (88k image)
 

CONTACT
Stuur uw loftuitingen en steunbetuigingen naar Frontaal Naakt.

 

NIEUWSBRIEF
Ontvang gratis de Frontaal Naakt nieuwsbrief.

 

pbgif (88k image)
 

BLURBS
“How does it feel to be famous, Peter?” (David Bowie)

“Frontaal Naakt dient een publiek belang” (mr. P.L.C.M. Ficq, politierechter)

“Ik vind dat je beter schrijft dan Hitler” (Ionica Smeets)

“Wie verlost me van die vieze vuile tiefuslul?” (Lodewijk Asscher cs)

“Pijnlijk treffend” (Sylvana Simons)

“Echt intelligente mensen zoals Peter Breedveld.” (Candy Dulfer)

“De Kanye West van de Nederlandse journalistiek.” (Aicha Qandisha)

“Vieze gore domme shit” (Tofik Dibi)

“Ik denk dat de geschiedenis zal uitmaken dat Peter Breedveld de Multatuli van deze tijd is.” (Esther Gasseling)

“Nu weet ik het zeker. Jij bent de antichrist.” (Sylvia Witteman)

“Ik ben dol op Peter. Peter moet blijven.” (Sheila Sitalsing)

“Ik vind hem vaak te heftig” (Hans Laroes)

“Schrijver bij wie iedereen verbleekt, weergaloos, dodelijk eerlijk. Om in je broek te piesen, zo grappig. Perfecte billen.” (Hassnae Bouazza)

“Ik moet enorm lachen om alles wat Peter Breedveld roept.” (Naeeda Aurangzeb)

“We kunnen niet zonder jouw geluid in dit land” (Petra Stienen)

“Jij levert toch wel het bewijs dat prachtige columns ook op weblogs (en niet alleen in de oude media) verschijnen.” (Femke Halsema)

“De scherpste online columnist van Nederland” (Francisco van Jole)

“Elk woord van jou is gemeen, dat hoort bij de provocateur en de polemist, nietsontziendheid is een vak” (Nausicaa Marbe)

“Als Peter Breedveld zich kwaad maakt, dan wordt het internet weer een stukje mooier. Wat kan die gast schrijven.” (Hollandse Hufters)

“De kritische en vlijmscherpe blogger Peter Breedveld” (Joop.nl)

“Frontaal Naakt, waar het verzet tegen moslimhaat bijna altijd in libertijnse vorm wordt gegoten.” (Hans Beerekamp – NRC Handelsblad)

“De grootste lul van Nederland” (GeenStijl)

“Verder vermaak ik mij prima bij Peter Breedveld. Een groot schrijver.” (Bert Brussen)

“Landverrader” (Ehsan Jami)

“Voorganger van de Linkse Kerk in Hersteld Verband.” (Carel Brendel)

“You are an icon!” (Dunya Henya)

“De mooie stukken van Peter Breedveld, die op Frontaal Naakt tegen de maatschappelijke stroom in zwemt.” (Sargasso)

‘De website Frontaal Naakt is een toonbeeld van smaak en intellect.’ (Elsevier weekblad)

“Frontaal Gestoord ben je!” (Frits ‘bonnetje’ Huffnagel)

“Jouw blogs maken hongerig Peter. Leeshonger, eethonger, sekshonger, geweldhonger, ik heb het allemaal gekregen na het lezen van Frontaal Naakt.” (Joyce Brekelmans)

‘Fucking goed geschreven en met de vinger op de zere plek van het multicultidebat.’ (jury Dutch Bloggies 2009)

Frontaal Naakt is een buitengewoon intelligent en kunstig geschreven, even confronterend als origineel weblog waar ook de reacties en discussies er vaak toe doen.’ (jury Dutch Bloggies 2008)

‘Intellectuele stukken die mooi zijn geschreven; confronterend, fel en scherp.’ (Revu)

‘Extreem-rechtse website’ (NRC Handelsblad)

‘Peter schrijft hartstochtelijk, natuurlijk beargumenteerd, maar zijn stijl volgt het ritme van zijn hart.’ (Hafid Bouazza) ‘Complimenten voor Frontaal Naakt.

‘Scherpe confrontatie, zelfs als die soms over grenzen van smaak heen gaat, is een essentieel onderdeel van een gezonde democratie.’ (Lousewies van der Laan)

‘De meeste Nederlanders zijn van buitengewoon beschaafde huize, uitzonderingen als Peter Breedveld daargelaten.’ (Anil Ramdas)

‘Peter Breedveld verrast!’ (Nederlandse Moslim Omroep)

‘Breedveld is voor de duvel nog niet bang’ (Jeroen Mirck)

‘Nog een geluk dat er iemand bestaat als Peter Breedveld.’ (Max J. Molovich)

‘Godskolere, ik heb me toch over je gedróómd! Schandalig gewoon.’ (Laurence Blik)

 

pbgif (88k image)
 

 

pbgif (88k image)
 

LINKS

 

 

RSS RSS