Zwartrijden
Jesse Dijksman

Scène uit: ‘Vivre Nu, à la recherche du paradis perdu’.
“Het zal wel een vergissing zijn, dat u niet bent ingecheckt in Castricum” zegt de conducteur tegen de dame. “Daarom laten we het hierbij.” Hij geeft haar ov-kaartje terug, glimlacht vriendelijk. Zij glimlacht ook.
De lange, donkere, nette jongen (die de conducteur tijdens het geven en ontvangen van zijn ingecheckte ov-kaart even daarvoor bijzonder vriendelijk aankeek en met een knikje “alstublieft meneer, dankuwel meneer” zei), staat direct op en loopt de coupé uit. We zijn nog lang niet bij het volgende station, Sloterdijk.
Ik moet denken aan die andere conducteur, die me tien jaar geleden een dikke boete gaf omdat ik in een trein was gestapt die om vijf minuten vóór zeven vertrok, en ik per ongeluk een kaartje met 40 procent korting had aangeschaft terwijl mijn kortingskaart pas om zeven uur in ging.
En dat terwijl ik hem vriendelijk vertelde dat ik normaal nooit zo vroeg in de trein stapte en dat ik daarom die vergissing had gemaakt. Die conducteur geloofde mij blijkbaar niet. Omdat ik een man ben, omdat ik onbetrouwbaar overkom (ik was wel erg netjes gekleed) of omdat ik ietsje bruiner ben dan de conducteur? Ik weet het niet.
Ik sta naast de donkere jongen als we aankomen op Sloterdijk, en twijfel even of ik moet zeggen: “Lijkt me fijn om een dame te zijn, dan krijg je altijd het voordeel van de twijfel”, maar ik doe het niet.
Misschien was de jongen helemaal niet opgestaan omdat hij het onrechtvaardig vond en krijgen we een heel ongemakkelijk gesprek. Of hij vond het wel onrechtvaardig, en dan krijgen we een pijnlijk gesprek. Of hij gaat ervan uit dat het komt omdat hij een donkere huidskleur heeft. Dan moet ik toegeven dat ik dat ook als een mogelijkheid zie.
Ik zwijg en stap uit met mijn ongemakkelijke gevoel.
Jesse Dijksman is afgestudeerd als scenarioschrijver aan de Schrijversvakschool in Amsterdam. Schrijft vooral korte verhalen en scenario’s. Heeft Lukida.com opgericht om ervoor te zorgen dat kunstenaars meer (structurele) inkomsten kunnen krijgen door bijvoorbeeld abonnementen aan te bieden.





RSS